Zug Bug

Höfundur Zug Bug, Cliff Zug ætlaði þessari flugu að vera eftirlíking vorflugu gyðlunnar og hefur greinilega tekist það all bærilega. Þessi fluga hefur oftast lent í einhverju af top 10 sætum yfir bestu silungaflugur allra tíma.

Öngull: Hefðbundin 8-16
Þráður: Svartur 8/0
Skott: Peacock
Vöf: Koparvír
Búkur: Peacock
Vængir: Ljósbrún stokkandarfjöður
Skegg: Brún hænufjöður

Bleikja Sjóbleikja Urriði Sjóbirtingur
Stærðir 8-16 Stærðir 8-16

Prince Nymph

Ein besta alhliða silungafluga allra tíma þó hún hafi upphaflega verið hönnuð sem eftirlíking gyðlu steinflugunnar.

Sú uppskrift sem ég styðst við hérna er að finna í ‘The Fly-tying bible’ eftir Peter Gathercole með þeirri breytingu þó að ég kýs að setja kúluhaus á kvikindið eins og sýnd er á myndinni.

Kúluna yfirspekka ég gjarnan um eina stærð miðað við öngulstærð, svona til að þess að koma henni betur niður.

Einhverra hluta vegna hef ég aldrei náð fyllilega nafni höfundar flugunnar, nokkur hafa verið nefnd, en öll sett fram með fyrirvara.

Öngull: Legglangur 8-12
Þynging: Blýþráður
Þráður: Ljósbrúnn 6/0
Skott: Brún gæsa ‘biots’
Vöf: Ávalt gull
Búkur: Peacock
Vængir: Hvítir gæsa ‘biots’
Kragi: Brún hænufjöður

Bleikja Sjóbleikja Urriði Sjóbirtingur
Stærðir 8,10,12 Stærðir 8,10,12

Úlnliðurinn

Eins og áður hefur komið fram þá eru það tvö atriði sem skipta mestu máli í flugukasti; gripið og stöðugur úlnliður.

Rangt grip
Laus úlnliður
Opinn línubogi

Stöðugur úlnliður er lykilatriði í góðum köstum. Grip sem er ekki rétt og úlnliður sem losnar upp á eru helstu ástæður mistaka og lélegra kasta, hvort heldur í fram- eða bakköstum. Ef við leggjum stöngina þvert í gegnum lófann, t.d. rétt við fingurrætur og grípum þannig um handfangið, þá er meiri hætta á að stöngin snúist og það losni upp á úlnliðnum í kastinu. Það sem við uppskerum er; opinn línubogi (ef þá einhver) og stöng sem þrýstir sé allt of langt aftur í bakkastinu. Aftara stoppið fjarar út og línan slæst í jörðina.

 

Rétt grip
Fastur úlnliður
Fallegur línubogi

Gott stöðugt grip þar sem stöngin hvílir örugglega á ská í lófanum, ekki þvert í gegnum hann, gefur fyrirheit um gott kast. Sé gripinu haldið og úlnliður stöðugur í gegnum allt kastið, flyst orkan betur yfir í stöngina. Ákveðið stopp setur svo punktinn yfir i-ið og við uppskerum fallegan línuboga, höfum fullt vald á línunni.

 

Beinn úlnliður
Laus úlnliður

Stöðugur úlnliður er einnig lykilatriði hvað varðar beinan kastferil. Alltaf skal gæta þess að fluguhjólið vísi beint í kaststefnu, úr fremstu stöðu yfir í þá öftustu og til baka.

Verði misbrestur á þessu og stöngin snýst í greipinni verður kastferillinn ekki beinn, við teiknum sveig í loftinu með stönginni sem línan fylgir. Þessi sveigur getur endað í beinlínis hættulegri lykkju. Við getum fengið fluguna í bakið eða höfuðið og lína og taumur geta flækst saman, sem hefur akkúrat ekkert með vind að gera þrátt fyrir nafnið ‚Vindhnútur‘.

Vísifingur ofaná

Framkast
Bakkast

Hér er enn eitt gripið sem menn hafa mælt með. Ekki ósvipað V-gripinu, nema vísifingurinn er látinn liggja ofan á handfanginu í stað þess að liggja gagnstætt þumlinum. Þeir sem mæla með þessu gripi telja það að mörgu leiti hentugra heldur en V-gripið því veiðimaður á auðveldara með að hlaða stöngina, það sé nokkurs konar málamiðlun á milli þumals ofan á og V-gripsins.

E.S. Þakka flott ‘comment’ Einars í Veiðiheimum við þessu sem lesa má hér. Endilega deilið, þið sem hafið reynsluna.

V-gripið

Framkast
Bakkast

Jason Borger leiðbeinandi og mikill grúskari mælir með V-gripinu, sem og Henrik Mortensen. Henrik gengur töluvert lengra og segir önnur grip beinlínis röng. Nafnið á gripinu er dregið af stöðu þumals og vísifingurs. Stönginni er snúið um 45° réttsælis (m.v. rétthenta) og lófinn látinn vísa í kaststefnu.

Þumallinn ofaná

Þegar þú hefur náð að leggja stöngina rétt í lófa þér, þá ert þú kominn með upphafsstöðu eins algengasta grips veiðimannsins, þumallinn ofaná.

Framkast
Bakkast

Þumallinn ofan á er eitt þriggja algengustu gripa sem notuð eru. Mel Krieger og lærlingur hans Christopher Rownes mæla eindregið með þessu gripi og telja það öllum öðrum betur gert til að hjálpa veiðimanninum að hlaða stöngina. Aðrir spekingar setja helst út á þetta grip að veiðimenn sem nota það hneigist frekar en aðrir til að rykkja í og/eða ýta stönginni sem bíður heim hættunni á að stangartoppurinn sé látinn um alla vinnuna.

The Compleat Angler

Það er þannig með margar klassískar bækur, eins og t.d. Moby Dick og Biblíuna, allir þekkja þær, en færri hafa lesið. Veiðimenn eiga sér nokkrar slíkar, ein þeirra er The Compleat Angler (útg. 1653) eftir Izaak Walton. Í þessari stuttmynd (47 mín.) eftir listamanninn James Prosek, fetar hann í fótspor Walton’s og eigrar um nágrenni Yale og gerir bókinni og efni hennar nokkur skil á mjög hógværan hátt. Fyrir þá sem missa sig alveg í grúskinu, þá er hægt að nálgast bókina hér á PDF formi.

Í lófa þér…

Einn vanmetnasti hluti flugukastsins er gripið. Oftar en ekki, og þá sérstaklega hjá þeim sem hafa lært listina af sjálfum sér, er gripið rangt og heldur áfram að vera rangt allt þar til reyndur kastkennari tekur mann á beinið. Þannig er því farið með mig og því ætla ég að leita mér aðstoðar.

Ég hef heyrt því fleygt að ein algengasta ástæða þess að menn leita til kastkennara sé að þá langi, en nái ekki tökum á tvítoginu (double haul). Og hvers vegna vilja menn endilega læra tvítog? Jú, til að ná lengri köstum. En sannleikurinn er sá að oft á tíðum geta veiðimenn náð jafn löngum köstum án tvítogs, læri þeir undirstöðurnar fyrst; rétt grip og stöðugan úlnlið.

Þegar ég byrjaði að leita mér upplýsinga um rétt grip rakst ég auðvitað á þetta klassíska; þumallinn ofan á, vísifingur fyrir neðan. Svo rakst ég á aðra grein, þumallinn ofan- og utanvert á haldinu, vísifingur ofaná og fram. Auðvitað fór ég á stúfana og leitaði enn meira og þá kom; þumallinn ofan og utanvert og vísifingurinn gagnstætt. Reyndir veiðimenn og kennarar halda væntanlega áfram um ókomna framtíð að þrátta um hvert sé rétta gripið, allt þar til þeir mögulega komast að þeirri málamiðlun sem mér finnst rökrétt; rétt grip er það grip sem hverjum og einum hentar, svo lengi sem mönnum tekst að halda því út í gegnum kastið og ekki losnar upp á úlnliðnum.

En einhvers staðar þurfum við að byrja. Hvar í lófanum á stöngin heima?

Rétt staðsetning
Gripið

Leggðu stöngina í lófa þér þannig að handfangið liggi rétt fyrir neðan fremri lið vísifingurs og á ská yfir á bergið ofan við litlafingur. Byrjaðu á því að kreppa litla-, baug- og löngutöng um handfangið (ekki of fast). Læstu síðan gripinu með því að þrýsta fingugómum þumals og vísifingurs að handfanginu.

Taumurinn leiðréttur

Það getur komið fyrir að við veiðum vísvitandi með of stuttan eða of langan taum. Þá er gott að veiðimaðurinn ráði við að leiðrétta það misræmi á milli línu og taums sem getur skapast.


  • Til að vinna á móti of stuttum taum getum við t.d. lengt kasttímann, fengið stærra kasthjól. Þannig stækkar línuboginn og yfirlínan ferðar hægar, við náum að leggja stuttan taum snyrtilegar frá okkur.
  • Að sama skapi getum við stytt kasttímann til að ná þrengri línuboga ef taumurinn er of langur.

Það er gott að ráða við hvoru tveggja, þó ekki væri nema að einhverju marki. Við byrjum oft veiðarnar með aðeins of langan taum því hann styttist jú í hvert skipti sem við skiptum um flugu og við viljum ekki enda strax með allt of stuttan taum. Eins kalla mismunandi veiðiaðferðir á mislanga tauma, t.d. hvort við viljum veiða grunnt eða djúpt.

Casts that Catch Fish

Á YouTube má finna ágæta stubba úr myndbandinu Casts that Catch Fish frá On the Fly. Þetta eru stuttar klippur um algengustu mistökin í fluguköstum og hvernig má ráða bót á þeim, ekki ólíkt þeim molum sem ég hef verið að setja hér á bloggið. Því miður má ég ekki birta klippurnar hérna á síðunni, en ég hvet menn til að skoða þær á YouTube með því að smella hér.

Taumurinn langi

Það er ekki aðeins hraði línunnar eða aflið í kastinu sem skiptir máli fyrir það hvernig hún réttir úr sér. Taumurinn og flugan ráða þar miklu.

Ef línan nær ekki að rétta úr sér í framkastinu, kuðlast niður með tauminn og fluguna á toppnum, þá er massi taums og flugu of mikill sem gerir það að verkum að yfirlínan ferðast hægar en undirlínan. Undir svona kringumstæðum fer allur vindur úr kasthjólinu og línan nær ekki að rétta úr sér. Athugaðu hvort ekki megi stytta í tauminum.

Taumurinn stutti

Það er ekki aðeins hraði línunnar eða aflið í kastinu sem skiptir máli fyrir það hvernig hún réttir úr sér. Taumurinn og flugan ráða þar miklu.

Ef línan réttir hratt úr sér og taumurinn kippist til baka þegar hún er komin öll fram, þá er taumurinn of stuttur, þ.e. massi hans og flugunnar stemmir ekki. Þú þarft að hægja á yfirlínunni, gefa tauminum meiri tíma til að rétta úr sér. Það er einfaldast að gera með því að lengja í honum.

Hátt uppi, eða ….

Almennt er auðveldara að koma auga á fisk úr hæð heldur en við vatnsborðið. Reyndu að koma því þannig fyrir að þú getir skimað vatnið eilítið ofan frá, en mundu; Þú ert sjálfur sýnilegri hátt uppi heldur en krjúpandi við vatnsbakkann. Farðu varlega, vertu á móti sól til að varpa ekki skugga á vatnið og sparaðu snöggu hreyfingarnar.

Að koma auga á hann með gleraugum

Þegar þú ert búinn að vera lengi með veiðigleraugun á þér (Poloroid) er ágæt regla að taka þau af sér í smá tíma og skima um vatnið. Þegar þú setur gleraugun á þig aftur virðast þau virka betur. Það er þannig að augun í okkur venjast skautuðu gleri með tímanum og við hættum að sjá eins skýrt niður í vatnið og áður, að skipta um birtustig hjálpar til við að ‘núllstilla’ augun.

 

Miðfjarðará – 2009

PDF skjal 1.8 MB

Ég hef áður vakið athygli á frábærri klippu Fly Max Films úr Miðfjarðará árið 2009 (sjá hér). Nú er þátturinn í heild sinni (ásamt 4 öðrum þáttum Fly Max TV) komin út á DVD undir heitinu The Silver Collection og hægt að kaupa hann hér.

Í lok síðasta árs birti The Canadian Fly Fisher ágæta grein um þessa ferð, en því miður er það tímarit í dvala núna eftir eigendaskipti. Greinina er þó hægt að nálgast með því að smella á myndina hér til hliðar, því ég var svo forsjáll að taka hana niður sem PDF á meðan tímaritið dreifði henni á netinu. Endilega gefið þessu gaum, skemmtilegar tökur og frábær ummæli um Ísland.

Kastklukka?

Smellið fyrir stærri mynd

Hvað er maðurinn alltaf að tala um ‘klukku’ þegar hann er að lýsa köstum? Er hann virkilega svona tímabundinn?

Ekki nema von að einhver spyrji, en þegar vísað er í klukkuna þegar lýst er ferli eða stöðu stangar, þá er um ímyndaða klukku að ræða þar sem veiðimaðurinn stendur inni í henni með fæturnar c.a. kl.6 og andlitið vísar að kl.9  Með þessu er hægt að lýsa ferli stangarinnar alveg frá lægstu stöðu í inndrætti (á milli kl.8 og 9) og aftur til aftara stopps um kl. 1  Með þessa klukku til hliðsjónar getum við sagt að kasttíminn sé á milli kl. 11 og 1. Því styttri kasttíma sem við náum, því minna bil verður á milli neðri- og efri hluta línunnar í kastinu, þ.e. kasthjólið verður minna og línan tekur minni vind á sig, köstin verða fallegri. Og, nei, þegar ég er að veiða þá er ég aldrei tímabundinn.

Að rétta úr taum

Einþátta krullaðir taumar eru óspennandi. Einfalt ráð til að rétta úr þeim er að taka venjulegt PVC strokuleður, skera grannt V í endan á því og renna tauminum hægt en ákveðið í gegnum það. Hitinn sem myndast við að taumurinn rennur í gegnum strokuleðrið réttir úr honum + þú þrífur af honum öll óhreinindi og svo fer ekkert fyrir storkuleðrinu í veiðivestinu.

Double haul – Tvítog

Rétt tvítog getur hjálpað þér að ná lengri köstum. Eins er gott að hafa það í huga að með tvítogi þrengist kasthjólið og það verður því fyrir minni áhrifum vinds en ella, eitthvað sem kemur sér oft vel á Íslandi.

1 – Þegar þú hefur tekið línuna upp og ert lagður af stað í bakkastið, togaðu ákveðið í hana þannig að stöngin hlaði sig enn meira en aðeins fyrir áhrif línunnar í vatninu.

 

 

 

 

2 – Þegar bakkastinu er við það að ljúka, leyfir þú línunni að renna eins langt aftur og hleðsla stangarinnar leyfir. Gættu þess aðeins að sleppa ekki of mikilli línu út í bakkastið þannig að hún kuðlist ekki niður fyrir aftan þig. Þegar línan hefur rétt fyllilega úr sér, hefur þú framkastið …..

 

 

 

 

 

3 – Á sama máta og þú hófst bakkastið, togar þú ákveðið í línuna í upphafi framkastsins þannig að stöngin hlaðist enn og aftur.

 

 

 

 

 

4 – Þegar stöngin nálgast stoppið kl. 11, sleppir þú línunni (leyfir henni að renna lausri í hendi) þannið að það lengist í kastinu.

 

 

 

 

Tímasetningin í tvítogi skiptir miklu máli og mörgum hefur reynst erfitt að samhæfa hreyfingar línu- og stangarhandar þannig að krafturinn nýtist til fullnustu, en í þessu eins og flestu öðru þá gildi að æfa, æfa, æfa ……..

False Cast – Falskast

Þegar skipta skal um stefnu kasts og/eða lengja í því er ágætt að kunna skil á falskasti. Fyrir þá sem veiða á þurrflugu er nauðsynlegt að kunna falskast til að þurrka fluguna á milli þess að hún er lögð út.

1 – Byrjaðu eins og í venjulegu yfirhandarkasti (1, 2 og 3 í Yfirhandarkast).

 

 

 

 

 

 

2 – Þegar línan hefur rétt úr sér í bakkastinu, hefur þú venjulegt framkast. Ef þú vilt lengja í kastinu, skammtarðu aðeins meiri línu út með því að láta hana renna fram úr línuhendinni.

Ef þú vilt forðast að auka-línan sem þú ætlar í framkastið liggi í vatninu og sé því þyngri en sú sem leikur í lausu lofti, prófaðu að taka aðeins meira út af hjólinu og smeygja lykkjunni upp í þig (klemma hana á milli varanna). Ég sá Mel Krieger gera þetta í nokkrum veiðiklippum og prófaði sjálfur, hrein snilld, mun léttari lína í framkasti.

 

3 – Hefðbundið framkast, með ákveðnu stoppi kl. 11, en í stað þess að leggja stöngina niður þegar lína hefur rétt úr sér, ferðu beint í bakkastið aftur (1). Þegar stönginn hefur náð efstu stöðu getur þú skammtað aðeins meiri línu út, alveg eins og í framkastinu.

 

 

Endurtakið falskastið eins oft og þurfa þykir til að finna rétta staðsetningu fyrir fluguna eða til að lengja í kastinu. Mundu aðeins að því lengur sem flugan er í loftinu er fiskurinn öruggur og hann getur meira að segja grætt á ógætilegum falsköstum og forðað sér. Stilltu falsköstum í hóf.