Þankar um liti

Hverjum hefði dottið í hug að setja saman orðalista yfir liti á velsku, gelísku og írsku, öðrum en þeim sem hefur sérstakt dálæti á fluguhnýtingum? Eflaust einhverjum málfræðingi en það er ég ekki. Það er ógrynni af flugum sem eiga ættir að rekja til Skotlands, Wales og Írlands. Í upprunalegu lýsingum þessara flugna leynast oft litaheiti sem erfitt er að ráða í. Þau eru augljóslega ekki ensk að uppruna og er þá nærtækast að leita í önnur tungumál.

Ástæðan fyrir þessu grúski mínu var afskaplega einföld. Ég var að leita að uppruna og réttri merkingu orðsins blae sbr. heiti á flugu sem flestir veiðimenn þekkja mæta vel Blae and Black. Það sem ég taldi einfaldlega misritun á orðinu blae þar sem það var ritað blea reyndist þó mögulegar eiga sér aðra skýringu. Ein tilgáta sem ég rakst á tengist vatninu Blea sem er skammt frá High Street (fjall) í Lake District á norðvestur Englandi.

Blea – Mynd: © Mick Knapton

Þannig að ég ausi út ónauðsynlegri vitneskju, þá er Blea eitt fárra vatna á Englandi sem ber svipmót af gígvötnum á Íslandi. Vatnið varð nú samt ekki til við eldgos, heldur við það að ísaldarskriðjökull dagaði þarna uppi þegar ísöld hopaði þaðan fyrir um 15.000 árum síðan. Vatnið er í raun jökullón og það sem er útfall þess í dag var að öllum líkindum ós þess við sjó um tíma. Það sem er e.t.v. merkilegast við þetta vatn er að þar er urriði og þar hafa margir veiðimenn veitt á flugu sem þeir hafa, mögulegar í gráglettni sinni við Skota, nefnt Blea and Black og er nákvæmlega sú sama og Blae and Black.

En aftur að þessu með litina, ég lagðist sem sagt í grúsk og úr varð listi þó nokkurra orða sem líktist orðabók. Þá greip um sig einhver þráhyggja, sem á sér eflaust einhverja skammstöfun, og ég settist niður nokkur kvöld (reyndar þó nokkur) og kláraði 450 orða- og hugtakalista sem ég hef verið að safna í síðustu árin. Það voru að vísu til tveir aðskildir orðalistar hér á FOS.IS en nú er listinn aðeins einn og fékk hann hið hógværa heiti: Alfræðiorðalisti og inniheldur orð og hugtök sem tengjast stangveiði, flugum, fluguhnýtingum og hnýtingarefni.