FOS
  • Febrúarflugur
  • Færslur
  • Flugur
  • Grúsk
    • FiskurinnNokkrir punktar um hegðun fisksins sem við erum að eltast við.
    • GreinaskrifGreinar og fréttir sem komið hafa fram á hinum og þessum miðlum á liðnum árum.
    • GræjurNokkrar greinar um veiðistangir, hönnun þeirra og eiginleika.
    • HnútarNokkrir góðir hnútar
    • HnýtingarÝmislegt sem tengist veiðiflugum, hnýtingu þeirra og hönnun.
    • Hnýtingarefni
    • KannanirÝmsar kannanir sem FOS.IS hefur gert meðal lesenda sinna, niðurstöður þeirra og hugleiðingar út frá þeim.
    • KasttækniAlltaf gott að rifja upp kasttæknina.
    • Lífríkið
    • Línur og taumarÝmislegt gagnlegt sem lýtur að flugulínum og taumum.
    • MaturNokkrar uppskriftir og umfjöllun um þann mat sem má gera sér úr aflanum.
    • Veiðiferðir
    • Veiðitækni
    • ÞankarÝmsir þankar og hugleiðingar
    • ÆtiðAllt sem fiskurinn leggur sér til munns.
  • Vötnin
  • Myndir
  • Töflur
    • AFTM
    • Alfræði
    • Byrjendur
    • Festingar
    • Fiskurinn
    • Flóðatafla
    • Hlutföll
    • Krókar
    • Kúlur & keilur
    • Lög og reglur
    • Taumar og flugur
    • Þráður
  • Tenglar

  • Tenkara – upprunalegt

    11. nóvember 2021
    Veiðitækni

    Upp

    Forsíða

    Það er nú ekkert nýtt að eitthvað á samfélagsmiðlum verði hvati að því að ég setji eitthvað niður í grein sem ég hef verið að grúska í. Að þessu sinni voru það hugleiðingar veiðimanns um það hvort hann ætti að kaupa sér Tenkara stöng eða ekki. Að vísu þekki ég veiðimann sem á Tenkara stöng, en ég þykist vita að hún er ekki oft tekin fram og þá meira til gamans heldur en í alvöru.

    Fyrir nokkrum árum síðan, gæti best trúað að þau séu orðin 10, þá var mér bent á Tenkara og ég varð mér úti um töluvert efni um þessa veiðiaðferð. Þetta grúsk mitt tengdist í raun ekki Tenkara sem slíku heldur s.k. North Country Spiders, veiðiflugum frá norður Englandi. En nú er ég kominn töluvert út fyrir efnið, í það minnsta svona til að byrja með.

    Einfalda skýringin á Tenkara er væntanlega; Hefðbundin Japönsk fluguveiðiaðferð. En þegar þetta er skoðað nánar, þá er nú ýmislegt fleira sem hangir á spýtunni heldur en bara lína og agn. Þessi aðferð hefur verið að þróast í yfir 400 ár meðal almennings til að veiða í fjallalækjum og hafði í upphafi ekkert með sportveiði að gera. Þetta snérist hreint og klárt um að veiða sér til matar með einföldum og áhrifaríkum hætti. Það er til nóg af seinni tíma útskýringum á Tenkara í bókum og á netinu sem standast ekki skoðun og margt af því sem skrifað hefur verið er runnið undan rifjum framleiðenda nýtísku búnaðar sem er mjög fjarlægur upprunalegum búnaði og aðferð.

    Tenkara stangir

    Margur maðurinn hefur tekið stórt upp í sig og sagt Tenkara vera hreint bull sem á ekkert sameiginlegt með fluguveiði. Þetta er satt og rétt, að mestu leiti. Tenkara veiðimenn notuðu bæði lífræna sem ólífræna beitu, allt eftir aðstæðum. Rúmlega síðustu 100 árin hefur sú lífræna vikið fyrir einföldum og léttum flugum. Síðustu 100 árin á Tenkara því töluvert sameiginlegt með nútíma fluguveiði og er eiginlega sú aðferð sem kemst næst því sem Dame Juliana Berners lýsti á sínum tíma (árið 1496) sem fluguveiði í A Treatyse of Fysshynge wyth an Angle.

    Útbúnaður Tenkara er afar einfaldur. Sérlega létt stöng sem gjarnan er samsett úr tveimur eða fleiri bambuspörtum þannig að auðveldara sé að ferðast með hana. Lengd stangarinnar getur verið allt frá 6 fetum og upp í tæp 9 fet. Það er algengur misskilningur að Tenkara stöng sé allt að 14 fetum og á væntanlega rætur að rekja til þess þegar nútímastangir voru hannaðar til að ráða samhliða við Tenkara veiði og þyngdar nútíma púpur (Euro Nymphing). Í topp stangarinnar er fest nokkuð sver en stutt ofin lína sem kallast lilian. Á enda hennar er hnýttur einfaldur hnútur sem virkar eins og stoppari þegar hin eiginlega lína er lykkjuð utan um hana ofan við hnútinn.

    Rétt eins og misskilningurinn um lengd Tenkara stanga, þá er sambærilegur misskilningur í gangi varðandi lengd línunnar og hann á sér trúlega sama uppruna. Lengd línunnar, sem er ofin úr hrosshári, er yfirleitt rétt innan við lengd stangarinnar. Framan á línuna er hnýttur grennri taumur, u.þ.b. 1 fet og í hann agnið (flugan).

    Japanskar Tenkara flugur

    Það er í raun fátt hægt að segja um nútíma Japanskar Tenkara flugur, nema þá helst að oft eru þetta þekktar vestrænar votflugur, óþyngdar og líkjast fyrirmyndunum mjög að einu undanskildu, hringvöf þeirra eru látin vísa fram á við þannig að straumurinn í fjallalækjunum eigi auðveldara með að grípa þær og mynda þannig mótstöðu, toga í frekar grófan tauminn.

    Fyrstu Tenkara flugurnar voru víst hreint ekki svona skrautlegar, frekar hnýttar af vanefnum fjallabúa úr því efni sem hendi var næst og það sem meira er, líktust í raun engu skordýri. Ástæða þess var afar einföld, þessir fjallalækir voru víst ekkert sérlega líflegir og lítið um skordýr þannig að fiskurinn einfaldlega tók allt sem sem mögulega gat verið ætt. Hver veiðimaður þurfti því ekkert að vera að skipta um flugur í tíma og ótíma, ein dugði og hver um sig átti sér sína flugu og veiddi aðeins á hana. Svo segir sagan í það minnsta og er góð og á ekki að gjalda sannleikans ef hann er annar.

    En hvaðan kemur þá þessi misskilningur um hitt og þetta um Tenkara? Það skýrist vonandi í næstu viku þegar ég stikla á nokkru sem gerðist árið 2009. Kannski þó eitt að lokum, Tenkara sem næst sinni upprunalegu mynd er langt því frá útdautt, þó ekki sé aðferðin útbreidd í Japan. Trúlega eru fleiri Tékkar sem stunda Tenkara í dag heldur en Japanir því þar hrifust menn af einfaldleika Tenkara löngu áður en þeir fóru að fínpússa Czech Nymphing sem fjallað verður um síðar hér á vefnum.

    Höfundur:

    Kristján Friðriksson
  • Hvaða krók

    9. nóvember 2021
    Hnýtingar

    Upp

    Forsíða

    Það er ýmislegt sem lærist með tímanum en það getur vafist töluvert fyrir byrjandanum í fluguhnýtingum í hvaða flugur hvaða krókar eru ætlaðir, þó ekki væri nema svona rétt um það bil. Ef maður dregur nú þessa eldgömlu sögu af mismun lengdar og sverleika vírs með öllum hliðarskrefum sem einhverjum datt í hug að taka þegar krókar voru hannaðir, þá má með þokkalegri nálgun staðsetja ákveðnar tegundir flugna á skalanum LEGGUR vs. VÍR:

    Til glöggvunar á tegundum króka, þá eru númerin á myndinni skv. töflu frá Tiemco (TMC) en vert er að taka það fram að þessi númer eru alls ekki tæmandi yfir þeirra gerðir.

    Höfundur:

    Kristján Friðriksson
  • Fólk er misjafnt

    4. nóvember 2021
    Þankar

    Upp

    Forsíða

    Það kemur alveg fyrir að ég skil bara hvorki upp né niður í fólki sem er ekki eins og ég, en það er náttúrulega bara hið besta mál, þ.e. að fólk sé ekki eins og ég. Ég til dæmis verð oft svolítið hissa, í smá stund, þegar ég rekst á veiðimann sem vill ekki segja frá flugu, veiðistað eða veiðiaðferð berum orðum, en kemur þess í stað með einhverjar dulspekilegar tilvitnanir. Svo rifjast það upp fyrir mér að fólk er misjafnt og þá legg ég bara árar í bát, dreg í land og leyfi þeim að eiga allan sinn vísdóm út af fyrir sig. Kannski set ég viðkomandi í flokkinn dulvitringar en þá þarf hann líka að vera sérlega afundinn.

    Það getur vissulega verið viðkvæmt mál að gefa upp góða veiðistað eða aðferð, en minnugur þess að ef það liggur fiskur í netinu mínu þegar ég tölti frá veiðistað, þá er nánast enginn möguleiki á að einhver annar veiði hann og mér er bara þægð í því að segja frá ef einhver spyr mig.

    Eitt er það þó sem fer alveg ósjálfrátt í  pirrurnar hjá mér og það eru dulvitringar sem halda til á dulnetinu. Auðvitað á maður ekki að láta svona nokkuð pirra sig, en það gerir það nú samt. Dulvitringar á dulnetinu eru þeir sem svara saklausum fyrirspurnum á samfélagsmiðlunum með því að senda einkaskilaboð á þann sem spyr; Þú átt PM og við hin sitjum bara eftir og vitum ekki neitt. Blessunarlega eru til þeir aðilar sem láta eins og ekkert sé og svara hreint út og það þarf ekki gráðu í Tarotlestri til að ná innihaldinu.

    Kannski eru fleiri en ég pirraðir á svona dulvitringum og þá mæli ég eindregið með því að menn leggist bara í sína eigin Google leit, leiti að veiðisögum og veiðitölum, kortum og loftmyndum og einfaldlega læri af því sem fyrir augu ber. Hver veit nema þú getir komist að einhverju sem dulvitringarnir hafa ekki hugmynd um og þú getir sjálfur, eftir að hafa prófað, gefið einhverjum öðrum góð ráð um flugu, veiðistað eða aðferð, opinskátt.

    Höfundur:

    Kristján Friðriksson
  • Aldrei hnýtt fleiri en tvær

    2. nóvember 2021
    Hnýtingar

    Upp

    Forsíða

    Hver kannast ekki við að finna frábæra flugu, hnýta eina eða tvær og snúa sér síðan að einhverri allt annarri? Ef einhver kannast hreint ekkert við þetta, þá bara gott hjá þér. Athugið, þeir sem aldrei hafa hnýtt flugu hafa ekki atkvæðarétt.

    Fluguhnýtingar eru rétt eins og flest annað í lífinu, æfingin skapar meistarann, ef það er á annað borð markmiðið. Ég held raunar að ég sé ekki einn um að vera fullsáttur við að ná sæmilegum flugum og ber gjarnan fyrir mig að fiskurinn hefur aldrei séð uppskrift að flugu og veit því ekkert hvernig rétt fluga lítur út.

    En, það er samt eitthvað til í því hjá hnýtingarsnillingunum þegar þeir gefa nýliðum í föndrinu það ráð að velja sér flugu sem þeir hafi veitt á, setjast niður með öll nauðsynleg hráefni og hnýta kvikindið í 5 – 10 eintökum, jafnvel fleirum. Það að hnýta sömu fluguna aftur og aftur verður til þess að flugan verður einsleit, nokkurn veginn alltaf eins og af góðum gæðum. Þegar færninni er síðan náð, þá er aldrei að vita nema þú komir auga á eitthvað sem betur má fara í upprunalegu uppskriftinni eða þér hentar betur að gera með öðrum hætti heldur en höfundur flugunnar setti upprunalega niður á blað.

    Höfundur:

    Kristján Friðriksson
  • Að finna upp hjólið

    28. október 2021
    Hnýtingar

    Upp

    Forsíða

    Heiðurinn af því að finna upp hjólið er almennt eignaður Súmerum sem voru uppi fyrir 5.500 árum þannig að það er eiginlega óþarfi að finna það upp aftur. Hjólið hefur þróast frá því að vera einfaldur trjábolur og til þess sem við þekkjum í dag. Á einhverjum tímapunkti sagði einhver, einhversstaðar, að nú væri komið nóg, kerruhjólið með leguhúsi, pílárum og gjörð væri endapunkturinn, ekki væri þörf á að betrumbæta það. En samt datt einhverjum í hug að losa sig við pílárana og fóðra gjörðina með mýkra efni, meira að segja loftfylltri blöðru.

    Það er eiginlega alveg sömu söguna að segja af fluguhnýtingum. Það er töluverður fjöldi ára síðan að t.d. mjög góð fluga var fundin upp, segjum að hún hafi verið nefnd Black Gost og höfundur hennar hafi verið Herbert L. Welch. Það veit enginn hve margar lagfærðar útgáfur þessarar flugu hafa litið dagsins ljós frá því hún var fyrst hnýtt á Boston Sportsman‘s sýningunni árið 1927.

    Eftir því sem ég kemst næst, þá var Herbert hin mestu öðlingur og umburðalyndur gagnvart tilraunum hnýtara til þess að finna Black Ghost hjólið upp, aftur og aftur og aftur. Hvort hann hafi samþykkt mína tilraun er svo aftur allt annað mál. Flugan virðist vera óskilgetið afkvæmi Dog Nobbler og Black Ghost og hafi eitt klukkustundum fyrir framan spegilinn og reynt að stæla Cat‘s Wisker.

    Sumar flugur bera lagfæringarnar afskaplega vel og eru engum til ama. En aðrar flugur verða einfaldlega aldrei betri en fyrirmyndin eða eins og einn æringinn sagði; Láttu þetta bara eiga sig, þessari flugu verður ekki viðbjargað.

    Höfundur:

    Kristján Friðriksson
  • Ruglandi

    26. október 2021
    Hnýtingar

    Upp

    Forsíða

    Yfirleitt er allt við fluguveiði eðlilegt, hvað leiðir af öðru og flest af þessu öllu fylgir náttúrulögmálum. Það eru þó til undantekningar frá þessari reglu og það eru sverleiki tauma og króka. Undir öllum eðlilegum kringumstæðum þá er lægri tala minni heldur en hærri, er það ekki náttúrulega virknin í þessum arabísku tölum sem við styðjumst við? Jú, en því er öfugt farið þegar einhver merkir tauma og króka og til að bæta gráu ofan á svart, þá er annarri hverri tölu sleppt þegar þær eru hengdar við króka, yfirleitt.

    Upprunalega var stærð króka ákvörðuð út frá öngulbilinu og leggurinn var tvöfalt öngulbilið að lengd. Þetta var í þá gömlu góðu daga þegar hlutirnir voru einfaldlega einfaldir. Ef þörf var á lengri öngli var lengd augans bætt við legginn og þá voru þeir merktir 1XL. Næsta lengd þar fyrir ofan var 2XL (tvö augu) og þannig koll af kolli. Í þessu samhengi er X-ið ekki eitthvað Extra eins og við þekkjum í fatastærðum, heldur einfaldlega sinnum og talan fyrir framan hve mörgum sinnum auganum var bætt við staðlaða lengd. Sama formúla var notuð fyrir styttri öngla en þá var ein lengd augans eða fleiri dregin frá leggnum og þeir einkenndir 1XS, 2XS o.s.frv. þar sem S-ið stendur fyrir shorter. Öngulbilið og bugdýptin hélst alltaf hin sama, það var aðeins leggurinn sem var lengdur eða styttur.

    Hvað öngulbilið var upprunalega sem ákvarðaði stærð króka veit ég ekki fyrir víst en eitt sinn heyrði ég að það var eignað honum Mathias Topp frá Gjøvik (Mustad) en það sel ég ekki dýrar en ég keypti það. Ég hef aldrei fundið upprunalega stærðartöflu (málsetningu) króka þannig að þetta er óstaðfestur orðrómur af götunni.

    Með tíð og tíma viku framleiðendur frá upprunalegu reglunni og lengdir króka hættu að vera samkvæmt ofangreindu. Sumir framleiðendur tóku meira að segja upp á því að vera með eina staðlaða lengd fyrir votflugukróka, aðra fyrir púpukróka og enn aðra fyrir straumflugukróka, en allir hættu þeir að taka mið af öngulbilinu og hver um sig setti sér öngulbil króks eins og hann vildi. Þegar svo einhverjum datt í hug að búa til Wide Gap (WG) króka fór nú málið fyrst að flækjast. Í sjálfu sér er WG krókur #6 jafn langur og staðlaður #6 krókur en öngulbilið svipað og á krók #4. Það væri nánast hægt að merkja viðkomandi krók sem #4 2XS í stað þess að merkja hann #6 WG. Ætli sami krókur í Extra Wide Gape (EWG) væri þá ekki u.þ.b. #2 4XS.

    Allt væri þetta bara í góðu lagi ef maður notaði alltaf sömu tegund króka í flugurnar, en það geri ég ekki alltaf. Oftast verður þó ein ákveðin tegund fyrir valinu sem fer skemmtilegan milliveg gæða og verðs, en það er allt önnur saga. Í þeim tilfellum sem ákveðin krókur er ekki til hjá mínum venjulega birgja og ég þarf að fara á stúfana, þá tek ég fyrirmyndina með mér og ber saman við þá sem ég finn. Þannig þarf ég ekki að stóla á upplýsingarnar sem eru prentaðar á umbúðirnar, hvorki varðandi stærð eða lengd. Það hefur oftar en ekki komið fyrir að ég enda með allt of stuttan eða allt of langar krók í höndunum og meira að segja munar stundum nær heilu númeri þegar ég ber þá saman.

    Höfundur:

    Kristján Friðriksson
«Fyrri síða
1 … 19 20 21 22 23 … 154
Næsta síða»

FOS

Allur réttur áskilinn – © 2025 – Kristján Friðriksson

  • Facebook
  • Vimeo
  • Issuu
  • YouTube
  • Instagram
  • Senda skilaboð
  • Áskrift í tölvupósti
 

    • Gerast áskrifandi Subscribed
      • FOS
      • Join 176 other subscribers
      • Already have a WordPress.com account? Log in now.
      • FOS
      • Gerast áskrifandi Subscribed
      • Skrá mig
      • Innskráning
      • Report this content
      • Skoða vef í lesara
      • Manage subscriptions
      • Collapse this bar