FOS
  • Febrúarflugur
  • Færslur
  • Flugur
  • Grúsk
    • FiskurinnNokkrir punktar um hegðun fisksins sem við erum að eltast við.
    • GreinaskrifGreinar og fréttir sem komið hafa fram á hinum og þessum miðlum á liðnum árum.
    • GræjurNokkrar greinar um veiðistangir, hönnun þeirra og eiginleika.
    • HnútarNokkrir góðir hnútar
    • HnýtingarÝmislegt sem tengist veiðiflugum, hnýtingu þeirra og hönnun.
    • Hnýtingarefni
    • KannanirÝmsar kannanir sem FOS.IS hefur gert meðal lesenda sinna, niðurstöður þeirra og hugleiðingar út frá þeim.
    • KasttækniAlltaf gott að rifja upp kasttæknina.
    • Lífríkið
    • Línur og taumarÝmislegt gagnlegt sem lýtur að flugulínum og taumum.
    • MaturNokkrar uppskriftir og umfjöllun um þann mat sem má gera sér úr aflanum.
    • Veiðiferðir
    • Veiðitækni
    • ÞankarÝmsir þankar og hugleiðingar
    • ÆtiðAllt sem fiskurinn leggur sér til munns.
  • Vötnin
  • Myndir
  • Töflur
    • AFTM
    • Alfræði
    • Byrjendur
    • Festingar
    • Fiskurinn
    • Flóðatafla
    • Hlutföll
    • Krókar
    • Kúlur & keilur
    • Lög og reglur
    • Taumar og flugur
    • Þráður
  • Tenglar

  • Litlir eða stórir

    26. apríl 2022
    Þankar

    Upp

    Forsíða

    Eins og gjarnan var sagt í útvarpinu hér í (eld) gamladaga; Kannast hlustendur við … að myndir af stórum fiskum laði frekar að heldur en myndir af litlum fiskum? Því hefur verið haldið fram að það sé eðlishvöt að sækjast í að ná stærri fisk heldur en lítinn. Jú, trúlega er ennþá grunnt á eðlishvötinni sem árhundruð eða þúsundir mótuðu meðal veiðimanna. Stærri fiskur er jú meiri matur heldur en lítill og því eftirsóttari.

    Þessi frumkvöt hefur aðeins þynnst út, því nú þarf fiskunnandi ekki lengur að veiða sér til matar, hann getur farið út í næstu búð og keypt snyrtilegt flak, roðflett og jafnvel beinlaust og smellt því á pönnuna. Að vísu veit viðkomandi ekkert endilega alla söguna á bak við flakið, hvaðan það kemur eða hvernig og á hverju fiskurinn var alinn. Umbúðirnar geta meira að segja verið villandi og á þær prentað Viltur urriði úr Fáránleikafirði – framleiðandi Langt nef ehf. Bæði Fáránleikafjörður og Langt nef ehf ættu að vekja einhverjar efasemdir, er það ekki? Mestar líkur eru á að þetta fyrirtæki sé að gefa kaupandanum og náttúrunni langt nef og sjálfur mundi ég seint trúa því að viltur urriði veiðist í Fáranleikafirði. En nú er ég kominn langt út fyrir efnið.

    Hin síðari ár hafa samfélagsmiðlar orðið til þess að fleiri og fleiri veiðimenn kvitta fyrir frábærum degi í veiði með mynd af einum, helst mörgum, stórum fiskum í fallegu umhverfi. Það hefur meira að segja gengið svo langt að áheyrendur íkjukenndra veiðisagna krefjast sönnunargagna í formi mynda í miðri frásögn og skemma þannig góða veiðisögu og vilja tengja hana sannleikanum. Þetta er dapurleg þróun á sagnahefð veiðimanna, sjálfur vil ég frekar heyra góða veiðisögu einu sinni heldur en sjá sama fiskinn á mörgum myndum, í margra manna höndum, jafnvel ár eftir ár. Jú, samfélagsmiðlar eru ákveðinn hvati að myndatökum veiðimanna, ekki nokkur vafi.

    Svo er það metnaðurinn, hann dregur veiðimenn oft á stórfiskaslóðir. Ég held að hann blundi nú alltaf einhvers staðar, metnaðurinn til að gera betur. Ekkert endilega í keppni við næsta mann, heldur fremur að gera betur en maður sjálfur, bæta metið og þá kemur stærð fiska sterk inn. Að ná stærri fisk á land krefst yfirleitt meiri reynslu og færni. Að ná sífellt stærri og stærri fiski er þá nokkurs konar próf í hvoru tveggja, kvittun fyrir því að þú hefur æft þig nóg og ert veiðimaður með veiðimönnum.

    Neikvæður fylgifiskur allra stóru fiskanna er að þeir sem aldrei ná stórum fiskum eða verða ekki varir við fisk þar sem skrímslið kom á land í síðustu viku, brotna smátt og smátt niður ef þeir eru í einhverjum vafa um eigin færni. Það er öllum holt að efast, en það má ekki verða að einhverjum kvíðahnút sem hamlar veiðiferðum að fá aldrei stóran fisk. Þá er gott að hafa það á bak við eyrað að fyrir hvern einn stóran fisk á samfélagsmiðli, þá hafa veiðst hundruðir titta, þeir eru bara sjaldnast myndefni, jafnvel þótt þeir hafi fært veiðimönnum ánægju og umbun.

    Höfundur:

    Kristján Friðriksson
  • Er ódýrara að hnýta sjálfur?

    19. apríl 2022
    Þankar

    Upp

    Forsíða

    Þetta er spurning sem ég hef fengið í nokkur skipti, sérstaklega eftir að einhver hefur fengið að gægjast í fluguboxin mín. Tvímælalaust getur það verið ódýrara að hnýta sínar flugur sjálfur. Hérna er lykilorðið getur því þegar allt er talið og áhuginn á fluguhnýtingum kominn á fullt, þá er örugglega ódýrara að kaupa flugurnar sínar úti í næstu búð eða taka sjensinn og panta þær á netinu frá einhverju fjarlægu heimshorni.

    Flestir byrja sínar fluguhnýtingar til að spara aurinn og það er alveg hægt ef þú notar tiltölulega fáar tegundir flugna sem kalla ekki á mikið úrval hnýtingarefnis. Ég þekki marga slíka veiðimenn og þeir hafa masterað fáar og pottþéttar flugur sem þeir hnýta og nýta. Ef þá langar að prófa einhverja nýja flugu, þá kaupa þeir nokkur eintök og sjá svo til hvor þeir bæti því hnýtingarefni við í safnið ef það er þá ekki þegar til.

    En hjá þeim sem hnýtingarnar eru komnar út í hreint og beint áhugamál og afþreyingu, þá getur kostnaðurinn á hverja flugu orðið verulegur, ef kaupa þarf sérstakt efni í hverja eina og einustu sem mönnum dettur í hug að prófa. Þegar allt kemur þó til alls, þá stendur það eftir að áhugamálið fluguhnýtingar er langt því frá að vera dýrt áhugamál, því með tímanum eignast menn efni í nær allar flugur sem hugsast getur. Verst er þetta framboð af nýju hnýtingarefni sem er alltaf hreint að koma fram.

    Sem áhugamál eru fluguhnýtingar náttúrulega bara hrein og bein skemmtun sem nær langt út fyrir hnýtingarþvinguna, fljótlega eru hnýtarar orðnir meðlimir í hinum og þessum hópum á samfélagsmiðlum, lagstir í Pinterest vafr í tíma og ótíma og þar fram eftir götunum. Það er náttúrulega þekkt að forfallnir veiðimenn eyði töluverðum tíma utan hefðbundins veiðitíma í að hnýta flugur, æsa þannig sjálfa sig upp í eftirvæntingu og margir hverjir standa upp frá hnýtingum að vori með fullt, fullt af flugum sem á að prófa yfir sumarið. Þessi frómu áform eiga ekkert endilega eitthvað sammerkt með efndum, því margar þessara flugna týnast í glatkistu fluguboxanna og eru aldrei prófaðar.

    Hnýtarar geta þó í það minnsta huggað sig við einn stærsta ávinning eigin hnýtinga, þeir eiga flugu sem er nákvæmlega eins og þá langaði í, svona yfirleitt.

    Höfundur:

    Kristján Friðriksson
  • Taka sjóbbar ekki þurrflugu?

    12. apríl 2022
    Veiðitækni

    Upp

    Forsíða

    Hin síðari ár hef ég lítið farið í sjóbirting nema þá helst til að prófa einn og einn veiðistað og athuga hvort ég hafi eitthvað skipt um skoðun á því að láta niðurgöngufisk í friði. En á árum áður þótti það sjálfsögð björg að hausti að veiða spikfeitan urriða, hvort heldur staðbundinn fisk eða þann sem var að skila sér upp í árnar eftir sumardvöl í saltinu. Áður en einhver fer að missa sig, fussa og sveia og predika um veiða og sleppa, vernda birtinginn o.s.frv. þá skulum við hafa það á hreinu að á þessum tíma dagaði fiskur ekki uppi í frystikistum þorpsbúa og það var sá fiskur í ánni sem hún bar og það var nóg handa öllum. Veiðimenn þá, rétt eins og obbi veiðimanna í dag, voru ábyrgir og veiddu það eitt til matar sem fjölskyldan gat torgað. Veiða og sleppa var óþekkt, menn einfaldlega slepptu því að veiða ef fiskurinn var of smár eða lítið af honum.

    Fyrir einhverjum árum síðan varð mér hugsað til þessa tíma og orðað það í framhjá hlaupi við ágætan veiðimann hvaða flugur hann notaði í sjóbirtinginn. Jú, ég fékk greið svör um lit og lögun ýmissa straumflugna en svo gerði ég mig sekan um eitt allsherjar bull sem setti allt samtalið í hnút. Bullið kom fram í spurningunni um það hvort birtingurinn tæki ekki þurrflugu rétt eins og annar urriði. Ég sleppi því alveg að lýsa viðbrögðum viðmælanda míns, en það var nokkuð ljóst að ég var á einhverjum stórkostlegum villigötum, ef ekki hraðbraut til helvítis; Sjóbirtingur tekur ekki þurrflugu! 

    Seinna komast ég að því að þessi álitsgjafi minn hafði hreint ekki rétt fyrir sér, sjóbirtingur tekur þurrflugu ef hún er í boði. Það eru nokkrar kenningar uppi um það hvers vegna sjóbirtingur tekur þurrflugu rétt eftir að hann er kominn úr saltinu. Ein þeirra snýr að því að á meðan birtingurinn er í útvötnun, þ.e. að aðlaga sig ferskvatninu, þá sé fluga auðmelt miðað við margt annað æti og því sækir fiskurinn í hana. Önnur kenning sem ég heyrði snýr einfaldlega að því að ferskvatnið kveikir ákveðnar æskuminningar sjóbirtingsins þegar hann kemur til baka úr sjó. Sjóbirtingur er jú einfaldlega urriði sem eytt hefur fyrstu tveimur til fimm árum ævi sinnar í ferskvatni og þar étur hann jú flugu þegar hún er á boðstólum.

    Því miður virðist það vera sem svo að veiðimenn setji þurrfluguna allt of sjaldan undir þegar þeir eru í birtingi. Helst gerist þetta þegar ekkert hefur gefið, öll boxin prófuð og aðeins þurrfluguboxið eftir. Þær eru nokkrar sögurnar sem ég hef heyrt af slíkum tilfellum og margur maðurinn hefur gert glimrandi góða veiði í birtingi á þurrflugu, jafnvel í köldu veðri eða skoluðu vatni.

    Eins og annað flugnaval veiðimanna, þá eru þurrflugurnar misjafnar sem veiðimenn mæla með. Sumir telja klassískar flugur úr ranni Wulff vera þær bestu á meðan aðrir leita í framandi froðuflugur með lappir í allar áttir. Aðrir hafa nefnt til sögunnar klassískar þurrflugur eins og Muddler, en væntanlega snýst þetta töluvert um tilfinningu veiðimanna fyrir því sem gefur, trú þeirra á flugunni.

    Höfundur:

    Kristján Friðriksson
  • Skemmtileg spurning

    5. apríl 2022
    Hnýtingar

    Upp

    Forsíða

    Fyrir mörgum er það að tala um hnýtingarþvingur svipað og að tala um barnið sitt eða bílinn, svo ég tali nú ekki um veiðistangir. Það er fátt betra í heiminum og sumir hverjir skilja bara alls ekki hvers vegna allir eiga ekki jafn dásamlegt barn, pottþéttan bíl eða frábæra hnýtingarþvingu eins og þeir sjálfir.

    Um daginn fékk ég mjög skemmtilega spurningu frá fluguhnýtara sem var að spá í að endurnýja hnýtingarþvinguna sína. Mér skildist að hann hefði um árabil notað sömu þvinguna og verið afar sáttur, en nú langaði hann í eða þyrfti nýja þvingu og hafði augastað á eins þvingu og ég nota lang oftast. Spurninginn byrjaði á orðunum; getur þú sagt mér gallana við þvinguna þína? Mér fannst þetta frábær byrjun og sagði honum hreinskilningslega af þeim eina galla sem ég varð var við í upphafi, sem ég reyndar lagfærði með einni skinnu undir skrúfu og málið var dautt.

    Hefði hann byrjað á að spyrja mig um alla kosti þvingunnar, þá hefði ég trúlega fallið í sömu gryfju og margir aðrir sem spurðir eru álits á dótinu sínu. Þess í stað naut ég þess að standa með báða fæturna á barmi gryfjunnar sem svo margir hafa fallið í sem eiga bestu og flottustu þvingu sem framleidd hefur verið og þóttist geta svarað af fullri hreinskilni.

    Þvingan hans Lefty

    En það hafa ekki allir verið jafn ánægðir með sínar þvingur. Einhverju sinni varð Lefty Kreh svo pirraður á lélegum kjöftum hnýtingarþvinga, að hann beinlínis sauð saman sína eigin þvingu til að geta hnýtt stærri flugur en einhverjar títlur á krók #14. Ég hef stundum sagt að það séu forréttindi að hafa greinst jákvæður af veiði- og flugubakteríunni því það er svo margt misjafnt sem er fullkomlega rétt og eiginlega ekkert rangt í þessari dellu. Veiðimenn njóta þess að þurfa ekki að vera sammála um allt milli himins og jarðar, síst af öllu það sem á við veiði og flugur. Ég vona að umsögn mín um daginn standist og eigi jafn vel við kunningja minn eins og þvingan á við mig, allt snýst þetta jú um að finna það sem manni hentar best.

    Höfundur:

    Kristján Friðriksson
  • Að velja sér hár

    29. mars 2022
    Hnýtingarefni

    Upp

    Forsíða

    Eins og gengur þá getur hárum fækkað. Það geta verið náttúrulegar ástæður fyrir þessari fækkun en svo geta veiðimenn einnig reitt hár sitt í bræði, af örvinglan eða klórað sér svo í kollinum yfir efnisvali flugna að á hárvexti sér. Í viðleitni til að koma í veg fyrir hið síðastnefnda, þá er hér stutt samantekt og ráð við val á hárum og feldi fyrir fluguhnýtingar.

    Tegundir náttúrulegs hárs sem hægt er að nota til fluguhnýtinga eru nær ótakmarkaðar og síðan bætast við öll þau gerviefni sem framleidd hafa verið og heita ýmsum nöfnum. Náttúruleg hár eru flest öll fest á skinn sem annað hvort hefur verið verkað með þurrkun eða sútuð. Sem dæmi um þurrkuð skinn má nefna hala ýmissa dýra, grímur eða skott. Þurrkað skinn er nær ógjörningur að nota í flugur og klippa þarf hárin af skinninu áður en þau eru notuð í flugur. Sútað skinn er allt annar handleggur, það er mjúkt og meðfærilegt og má því nota með hárum í flugur. Þannig skinn með áföstum hárunum eru t.d. notuð í zonker flugur en stök hár af slíkum skinnum eru einnig notuð í flugur. Þau eru þá annað hvort skorin (rökuð) eða klippt af skinninu og eftir stendur skinnið berrassað. Hér langar mig að benda hnýturum á að halda nöktu skinninu til haga, það eru nefnilega til þær flugur sem hnýttar eru úr skinninu einu saman, án hára.

    Þegar maður kaupir sútað skinn með hárum, þá er ágæt regla að skoða bæði fram og bakhlið skinnsins. Það sem þú ættir að leita að eru rifur á bakhliðinni, skallablettir í feldinum og það hvort skinnið allt sé þokkalega jafn þykkt. Það getur verið skollanum erfiðara að sneiða ræmur af rifnu eða misþykku skinni. Þar við bætist að misþykkt skinn leggst illa á flugu og í hnýtara, sérstaklega ef það eru hnúðar eða nabbar á því. Um skallabletti á skinni þarf ekkert að ræða, þeir eru að sama skapi til óþurftar. Það er líka ágætt að hafa almenna þykkt skinns í huga þegar það er keypt. Of þykkt skinn getur verið mjög erfitt að skera og nota í flugur, of þunnt skinn getur auðveldlega rifnað við hnýtingu eða þegar fluga er veidd.

    Þurrkað skinn, sem yfirleitt er skott eða hali af dýri, jafnvel gríma af héra eða kanínu, ætti líka að skoða áður en keypt er. Þótt skallablettir séu ekki til eins mikilla trafala á þurrkuðu skinni þar sem maður klippir yfirleitt vöndul hárs af því eða rakar, þá geta áberandi skallablettir verið vísbending um að skinnið hafi ekki verið verkað nægjanlega vel. Þá kemur að nefinu; þefið af skinninu. Það er ekkert óeðlilegt að það sé létt lykt af þurrkuðu skinni en sterk lykt, jafnvel hreinn og beinn óþefur er nær öruggt merki um lélega verkun og það er fátt óskemmtilegra heldur en fá heimsókn framandi skordýra á hnýtingarborðið. Jafnvel vel verkuð og lyktarlaus skinn geta borið með sér egg eða lirfur skordýra sem geta vaknað þegar pokinn er opnaður þegar heim er komið. Aðeins smávægileg breyting á rakastigi getur kveikt líf og því er ágætt að renna í gegnum hársræturnar og kanna hvort þar leynist einhver ófögnuður. Sumir hnýtarar ganga svo langt að vera með lúsakamb á sér og renna honum í gegnum hárin til að leita að eggjum eða lirfum. Þar fyrir utan, þá getur það verið snjallt að eiga slíkan kamb á hnýtingarborðinu. Sjaldnast eru hnýtarar að leita að s.k. undirhárum í skinni, nema þá til að fjarlægja þau úr vöndlinum áður en hann er hnýttur á flugu. Þá getur lúsakamburinn komið sér vel. Rétt eins og að henda ekki sútaða skinninu, þá ættu hnýtarar ekki að henda undirhárunum. Þessi fíngerðu hár eru tilvalið efni í döbb, eins sér eða í bland við annað efni og í sumar flugur eru þau notuð eins og þau koma af skinninu og löngu hárunum hent, eða ekki.

    Höfundur:

    Kristján Friðriksson
  • Nýta, gefa, geyma?

    17. mars 2022
    Hnýtingar

    Upp

    Forsíða

    Það er kunnara en frá því þurfi að segja að veiðimenn eru (flestir) græjufíklar. Reglan um æskilegan fjölda af hinu eða þessu er núverandi fjöldi + 1 og virðist eiga alveg glettilega vel við flesta. Nýjar græjur eru auðvitað betri, nákvæmari, öflugri og allt það sem veiðimenn telja upp sem réttlætir kaup á einhverju nýju. En þessi grein fjallar ekki um nýjungagirni veiðimanna og þá einna helst fluguhnýtara, heldur hvað hægt er að gera við gamla dótið og þá helst hnýtingarþvinguna.

    Oftast er það svo að þegar hnýtarar kaupa sér nýja þvingu, þá er hún af annarri gerð, með annarri virkni eða einfaldlega úr betra hráefni heldur en sú gamla. Sú gamla fellur þá af vinsældalistanum og er aldrei tekin fram aftur. Án þess að upplýsa of mikið um fjölda þvinga sem ég á í mínum fórum, þá held ég að þær spanni ágætlega þróunarsögu hnýtara til nokkurra ára. Sú fyrsta var þvinga með kjálka með föstum halla og virkni hennar var einfaldlega sú að kjafturinn var annað hvort opinn eða lokaður. Kjálkinn er trúlega úr einhverju skriðdrekastáli frá Þýskalandi og enn þann dag í dag sér ekki á honum. Síðar kom svo ein sem var örlítið meiri um sig og ég gat (með sexkannt að vopni) breytt halla kjálkans eins og mig listi og kjaftinum gat ég snúið í 360° til að kíkja upp undir fluguna. Að vísu hoppaði flugan svolítið fyrir augunum á mér því snúningurinn var ekki það sem kallað er true rotation þ.e. eftir beinni línu, en þessa þvingu notaði ég í mjög mörg ár.

    Eftir þó nokkrum tíma og einhverjum þvingum síðar eignaðist ég netta og mjög ódýra 360° true rotation þvingu sem ég nota enn þann dag í dag þegar ég bregð mér af bæ, jafnvel í veiðitúra. Með árunum hef ég gert smá breytingar á henni, skipt föstum skrúfum út fyrir bolta með vængjaró þannig að ég get auðveldlega fellt hana saman og breytt hæð og halla eftir þörfum.

    Aðal tækið mitt í dag er ættað frá Ítalíu, lífstíðareign sem kostaði sitt, er ekki til sölu og verður ekki ánafnan neinum fyrr en að mér látnum og er því ekki til umfjöllunar í þessari grein.

    Að staðaldri nota ég, rétt eins og flestir aðrir, aðeins eina þvingu í einu en það getur verið gott að smella upp einni eða tveimur þvingum til viðbótar, því þegar maður hnýtir nokkur eintök af sömu flugunni getur það hentað ágætlega að festa krók í 3 – 4 þvingur og forvinna hnýtingu jafn margra flugna í röð. Flugur eins og t.d. Dog Nobbler og Mýslu er ágætt að taka í bulki til undirbúnings, þ.e. að festa niður vaskakeðjuna og lakka/líma yfir. Þetta er undirbúningsvinna sem gerir ekki miklar kröfur til þvingunnar, það er nóg að hún haldi króki og það stendur yfirleitt á endum að þegar maður klárar síðasta krókinn, þá getur maður tekið þann fyrsta úr og endurtekið leikinn eða farið að hnýta fluguna til enda.

    Önnur not fyrir gömlu þvinguna er einfaldlega að gefa hana einhverjum byrjanda í sportinu. Margir sem eru að byrja og vilja prófa að hnýta eigin flugur, veigra sér aðeins við því að fjárfesta í nauðsynlegum áhöldum, þ.á.m. þvingu. Vert er þó að geta þess að oft fylgir böggull skammrifi, því það vill stundum brenna við að gefnar þvingur eru orðnar svo slitnar að nýliðinn er í tómu basli með að festa krókinn í kjaftinum eða þvingan jagast öll til þegar hnýtt er. Slíkar græjur eru ekki sem best til þess fallnar að kynda undir áhuga á fluguhnýtingum og ætti bara að nota í varahluti.

    Hvað sem þú gerir við gömlu þvinguna þína, komdu henni í einhver not frekar en láta hana liggja óhreyfða í einhverjum kassa.

    Höfundur:

    Kristján Friðriksson
«Fyrri síða
1 … 15 16 17 18 19 … 154
Næsta síða»

FOS

Allur réttur áskilinn – © 2025 – Kristján Friðriksson

  • Facebook
  • Vimeo
  • Issuu
  • YouTube
  • Instagram
  • Senda skilaboð
  • Áskrift í tölvupósti
 

    • Gerast áskrifandi Subscribed
      • FOS
      • Join 176 other subscribers
      • Already have a WordPress.com account? Log in now.
      • FOS
      • Gerast áskrifandi Subscribed
      • Skrá mig
      • Innskráning
      • Report this content
      • Skoða vef í lesara
      • Manage subscriptions
      • Collapse this bar