Svo lengi sem jörðin hallar undir flatt og heldur hringferð sinni kringum sólina áfram, þá verða hér árstíðaskipti. Á uppvaxtarárum mínum var það raunar allt annað sem réði árstíðaskiptunum og þær voru aðeins þrjár. Sumarið var þegar frí var í skólanum, haustið þegar ég var sendur út í Kaupfélag til að kaupa stílabækur fyrir skólann og veturinn stóð þar til skólanum lauk.
Í dag upplifi ég allt aðrar árstíðir. Veturinn er þegar ég hnýti flugur, grúska í veiðitengdu efni og læt mig dreyma um sólríka daga í faðmi fjalla og vatna. Að vetri loknum tekur for-vorið við þegar ég get ekki lengur beðið og legg af stað eins og asni út í síðustu vetrarveðrin á síðum nærbrókum innanundir öðrum síðum nærbrókum og helst í Neoprene vöðlum í leit að örvita fiski sem hefur ruglast eitthvað í ríminu.
Þegar svo vorið kemur loksins, þá bíð ég milli vonar og ótta að þrír dagar í röð nái 8°C yfir miðjan daginn og næturfrostið sé ekkert rosalegt. Þegar þetta gengur eftir, þá legg ég af stað í fyrstu alvöru veiðiferðina.
Sumarið er síðan einfaldlega allt of stutt, ef það þá kemur á annað borð. Annars bíð ég alltaf svolítið spenntur eftir því að sumri halli. Þá gengur síð-sumarið í garð og ég tek til við að eltast við feitar og fallegar bleikjur sem hafa náð að bæta á sig nokkrum kvartpundum og örfáum sentímetrum og urriða sem hafa ekki kunnað sér magamál og étið á sig gat.
Næsta árstíð er heldur óræð. Stundum gerir hún vart við sig lítillega, bankar uppá en kemur aldrei alveg inn en þess í stað kemur önnur gusa af síð-sumri með kyrrum og fallegum dögum. Kannski viku síðar kemur þessi óræðna aftur, bankar, rekur nefið kannski örlítið inn en stoppar stutt og eitt skiptið enn tekur síð-sumarið við. Svona getur þetta gengið í töluverðan tíma þar til haustið gerir sig endanlega heimakomið. Þetta er árstíminn sem ég elska því góðu dagarnir inni á milli eru fyllilega á pari við undangengna sumardaga.
Þegar svo haustið nær endanlega að gera sig heimakomið, þá taka undursamar rökkurstundirnar við og maður kastar oft og mörgum sinnum út í myrkrið og veit satt best að segja ekkert hvar flugan lendir. Nú er árstíðin mín, bónusinn á annars rysjótt sumar.
FOS.IS vaknar á haustin og ég reyni að koma upplifun og hugleiðingum mínum í orð og setja hér á vefinn. Ég lofa engu um fjölda greina, stefni á hefðbundnar þrjár á viku vegna þess að ég finn á mér að þetta verði gott haust og enn betri vetur.
Fyrsti í sumarauka 2018 var að þessu sinni norðan heiða. Eftir heldur ótuktarlegt sumar hér sunnan heiða höfðum við veiðifélagarnir ekki alveg fengið nægju okkar af veiði og því var fylgst vel með veðurspá helgarinnar. Spá fyrir hálendið var ekki upp á marga fiska, Vesturlandið virtist ætla að bjóða upp á rigningu og rok, Suðurlandið var svona í og úr eins og maður segir, en Norðurlandið kom sterkt inn með hitatölum vel á annan tuginn. Úr varð að pakka í snarhasti í veiðihúsið á föstudag eftir vinnu og renna norður í Húnaþing, nánar tiltekið að Hópi á mörkum vestra og eystra.
Hópið á laugardagsmorgninum
Það var nú ekki sprengurinn á okkur norður, þannig að við rétt mörðum það að kaupa veiðileyfi í Víðigerði og svo skröltum við framhjá Borgarvirki í átt að Ásbjarnarnesi og inn í Nesvík. Þangað höfðum við áður komið á miðju sumri fyrir einhverjum árum en orðið frá að hverfa vegna mývargs sem blessunarlega var víðsfjarri á föstudagskvöldið. Það verður nú að segjast eins og er að við vorum hreint ekki alveg viss hvar við nákvæmlega settum vagninn niður undir stjörnubjörtum himninum því það var komið svarta myrkur þegar við loksins komum á staðinn. Ég taldi okkur vera töluvert frá bakkanum þannig að það var e.t.v. eins gott að frúin gekk hægum skrefum út í móa því það hafa tæplega verið fleiri skref en 20 – 30 í vatnið frá þeim stað sem vagninn stóð.
Ætli það sér fiskur hér, gæti höfundur verið að velta fyrir sér við Vaðhvamm
Laugardagsmorguninn vakti okkur með stilltu og dásamlegu veðri og eftir morgunverð héldum við troðninginn frá Nesvík og upp á Bjargás með stefnuna á Myrkurbjörg. Við sem sagt skröltum þennan troðning eins langt og okkur þótti hæfilegt og fikruðum okkur niður að vatninu þar sem heitir Vaðhvammur. Strax í fyrsta kasti varð ég heldur betur var við fisk þar sem tekið var harkalega í hjá mér og í loftköstum kom þessi líka drjóli upp úr vatninu og hristi fluguna úr sér. Einmitt, það var þá fiskur á þessum slóðum og nú hófst leitin að réttu flugunni sem hann tæki án þess að hrækja henni umsvifalaust út úr sér. Veiðifélagi minn varð fyrri til og setti í alveg einstaklega fallegan sjóbirting sem losaði rúm 3 pund og bætti síðan tveimur þokkalegum sjóbleikjum við. Ef mig misminnir ekki þá tóku þessir fiskar ólívu litaðan Nobbler og það var ekki fyrr en ég hafði þrætt mig í gegnum nokkrar flugur að ég setti loksins í fisk sem ég var sáttur við að hirða. Sá var nú samt ekki nema tittur í samanburði við birting konunnar, en ég er nú ekkert óvanur því að veiða færri og smærri fiska en hún, þannig að ég var ágætlega sáttur.
Fallegur birtingur úr Hópinu
Upp úr hádeginu fórum við á vísindaveiðar út frá Ásbjarnarnesi til austurs, norðurs og vesturs, en allar áttir reyndust jafn rólegar þannig að við brugðum okkur í smá gönguferð í vatninu norður frá Nesvík og út með björgunum, ríflega 1 km. en áttum þá enn eftir töluverðan spotta að dýpi sem stærri fiskum væri þóknanlegt. Þar sem lítið annað en smáfisk var að finna á þessum kílómetra spotta sem við óðum, héldum við til baka í kvöldhúminu, fengum okkur bita og skriðum undir sæng, bara þokkalega sæl með daginn.
Árla á sunnudagsmorgun
Ekki var nú sunnudagurinn síðri og hreint ekki sem verst að eyða brúðkaupsafmælinu við Hópið. Dagurinn byrjaði stilltur og fagur og svo hlýnaði upp í 12 – 16 °C og aldrei var langt í sólina. Yfir árbítnum ákváðum við að reyna aftur við Myrkurbjörg og því pakkaði ég öllu nauðsynlegasta dóti í bílinn og gerði klárt fyrir daginn, eða það hélt ég að minnsta kosti. Það var ekki fyrr en við vorum næstum komin þessa þrjá kílómetra inn að Myrkurbjörgum að mig rámaði í veiðivestið mitt hangandi inni í vagni. Já, einmitt, ég skildi konuna eftir á veiðistaðnum, skrölti þetta til baka og sótti vestið mitt. Þegar ég hafði loksins klætt mig og var kominn niður að vatni, var þar fyrir nokkuð grobbinn veiðifélagi sem þegar hafði tekið rígvæna fiska og ég sá ekki betur en hún væri bara í flottum málum. Ekki óraði mig, né hana fyrir því sem tók við þar til við urðum að hætta upp úr hádeginu. Í hvert skipti sem sólin náði yfirhöndinni og hellti sér yfir okkur, þá tóku bæði birtingar og sjóbleikjur orange Nobbler eins og enginn væri morgundagurinn. Það var ekki nema rétt á meðan sólin hvíldi sig á bak við ský að tökurnar duttu niður, sem var í sjálfu sér ágæt hvíld því á þessum slóðum er sterkur straumur í vatninu sem tekur í til lengdar.
Afli helgarinnar, hnossgæti næstu vikna
Það er ekki oft sem ég birti hér myndir af afla veiðiferða því það hefur brugðið við að dauðir fiskar fari eitthvað illa í suma. Í þetta skiptið geri ég undantekningu því við tókum með okkur 24 gómsæta fiska á bilinu pund og upp í fjögur úr þessari ferð og það er næsta víst að við eigum eftir að endurnýja kynni okkar af Hópinu næsta sumar. Já, við veiddum okkur til matar og vonum að þeir stuttu sem við slepptum eigi náðuga daga þangað til næst og hafi ekki orðið meint af veiðum og sleppingum okkar yfir helgina.
Þeim sem lítið þekkja til við Hópið skal bent á að fylgjast með síðunni á næstunni því ég hef ákveðið að taka saman gagnlegar upplýsingar um Hópið, þekkta veiðistaði og koma á kort og setja hér inn á síðuna.
Á FOS.IS er að finna tæplega 50 kort af vötnum og veiðisvæðum hringinn í kringum landið. Hingað til hefur hending ráðið því hvernig kortin hafa verið útbúin og sköpulag vatna hefur mestu ráðið um útlit og stærð kortanna. Nú hafa öll kortin verið samhæfð á þann veg að þau eru öll af sömu stærð, sami grunntónn í þeim (grár) og hlutföll í hverju korti fyrir sig tilgreind sérstaklega. Öll kortin má finna í umfjöllun um vötnin sem finna má hér.
Smellið á kort fyrir fulla stærð
Þessi nýju kort eru öll teiknuð eftir loftmyndum sem teknar voru árin 2016 og 2017 og ættu því að gefa sem næst því rétta mynd af útliti vatnanna. Verulega hefur verið aukið við merkingar vegslóða, númer vega lagfærð og þjónustumerki sett inn þar sem við á og vitaskuld hafa fengsælir veiðistaðir verið merktir skilmerkilega inn á kortin.
Á næstu mánuðum munu síðan nokkur ný vötn bætast við á vefnum og kort þeirra verða með sama útliti og hér hefur verið getið.
Það var með nokkurri tilhlökkun að við lögðum af stað út úr bænum á föstudaginn, stefnan var tekin á Fjallabak og ætlunin að ná í nokkrar bleikjur í harðfisk. Það tekur um það bil 3 klst. að keyra úr Reykjavík inn að Landmannahelli, en þessi tími er fljótur að líða, ólíkt þeim þremur sem sem það tekur að keyra til baka. Svona virkar svæðið einfaldlega á mann, það laðar og vill helst ekki sleppa manni lausum.
Eftir að við höfðum komið færanlega veiðihúsinu fyrir við Landmannahelli var stefnan tekin á Frostastaðavatn. Þetta sumar eru þegar skráðir rétt um 700 fiskar á land úr vatninu og ekki eru öll kurl komin til grafar enn, eitthvað óskráð og oft hefur vatnið verið gjöfult langt fram í haustið. Eins og kunnugir vita, þá hefur farið ýmsum sögum af aflabrögðum og ástandi fiska í vatninu þetta sumar. Síðastliðin ár hafa gefið það til kynna að bleikjan í vatninu hafi það ekkert oft gott, hún er orðinn heldur liðmörg og hefur farið smækkandi. Það er reyndar reynsla okkar hjóna að stærri og betur haldin bleikja leitar inn í kastfæri flugustanga þegar líður á sumarið og því ætluðum við að ná okkur í nokkrar slíkar í þessari ferð.
Frostastaðavatn
Við lögðum leið okkar inn fyrir Suðurnámshraun, kíktum í nokkrar víkur og enduðum á því að leggja flugur okkar niður á þremur stöðum. Himbriminn gerði sitt besta til að fækka bleikjunni í innstu vík hraunsins og við hjálpuðum til. Til að gera langa sögu stutta þá tókum við 20 fiska með okkur úr vatninu og því miður var aðeins lítill hluti þeirra af nýtanlegri stærð. Kenning okkar um stærri fiska féll þar með um sig í þetta skiptið, en við heyrðum reyndar frá góðum kunningjum okkar sem við hittum á laugardaginn að þær (stærri bleikjurnar) hefðu gefið færi á sér í miklu magni undan bílastæðinu að norðan um síðustu helgi.
Blautaver
Úr Frostastaðavatni lögðum við leið okkar í Blautaver eftir að hafa heyrt ágætar sögur af veiði þar. Á síðustu árum hafa ekki margir fiskar verið skráðir úr verinu, en eitthvað hefur ræst úr aflatölum á þessum sumri. Kannski hjálpar það til að Tungnaá hefur valið sér farveg fjær Blautaveri síðustu mánuði heldur en oft áður og því ekki alveg eins greiður samgangur á milli núna. Vatnið er ekki alveg eins litað og oft áður og gera má ráð fyrir að gróður og pöddulíf hafi nýtt sér tærara vatn og dafnað vel í sumar. Það hefur vitaskuld áhrif á fiskinn og það kom okkur skemmtilega á óvart hvað bleikjan var vel haldin og að Tungnaár-urriðinn væri knár þótt smár væri.
Sólin að setjast á bak við Hnausa við Eskihlíðarvatn – tekið við Blautaver kl.21
Á leið okkar í náttstað renndum við inn að Dómadalsvatni þar sem við settum í sitthvort parið af urriðum í yngri kantinum. Af öllum ummerkjum að dæma, lífi og narti þá er ekki skortur á upprennandi boltum í vatninu og það verður spennandi að kíkja á þá að ári eða tveimur þegar þeir hafa bætt aðeins á sig. Einn urriði var tekin og kíkt inn í. Var sá pakkaður af skötuormi frá koki og aftur í rauf og greinilegt að nóg er af þessu urriðasælgæti í Dómadalnum. Þegar hitastigið féll skyndilega niður í 5°C rétt fyrir kl.23, var eins og skrúfað væri fyrir allt nart og tökur þannig að við pökkuðum saman og fórum inn í veiðihúsið okkar við Landmannahelli, settum miðstöðina á og bjuggumst í ból eftir síðbúinn kvöldverð.
Við Dómadalsvatn kl.23:00
Það var úr vöndu að ráða á laugardagsmorgun, hvert skyldi halda? Úr varð að við fórum í rannsóknarferð inn að Eskihlíðarvatni. Leiðin að vatninu var víst fær jeppum á 44“ dekkjum og því var það með varúð að við lögðum í þennan leiðangur á okkar borgar- og slyddu jepplingi. Hvað sem menn hafa um þessa ákveðnu tegund bifreiðar að segja, þá átti hann ekki í nokkrum vandræðum með brekkur, sneiðinga og lausan sand og inn að vatni komumst við án nokkurra vandræða. Eskihlíðarvatn er trúlega frægasta dæmi um ris og fall bleikjuvatns að Fjallabaki. Á sínum tíma var sleppt í það bleikju, fiskurinn óx og dafnaði með miklum myndarbrag í nokkur ár en svo tók við skeið offjölgunar, tilraun til grisjunar og að lokum hreinnar uppgjafar fyrir fjölda bleikjunnar. Fyrir nokkrum árum fórum við viðlíka rannsóknarferð inn að vatninu og þóttumst merkja að fiskurinn væri eitthvað að koma til. Þá gátum við meira að segja nýtt eihvern hluta fisksins í harðfisk, en í þetta skiptið var það aðeins 10% sem töldust hæf til slíks. Við tókum sem sagt 20 fiska upp úr vatninu á nokkrum stöðum og aðeins tveir þeirra urðu að flökum sem nýtast.
Eskihlíðarvatn, Löðmundur í baksýn
Eftir þessa vísindaferð okkar komum við rétt aðeins við í Löðmundarvatni og strengdum á línum á móti vindi undir bílastæðinu við Löðmund. Eftir ótilgreindan fjölda kasta og fluguskipti sem færðu öðru okkar það sem líst er sem ‚tikk, tikk, tikk nart‘ þá héldum við leið okkar áfram í vestur og kíktum á Herbjarnarfellsvatn. Eitthvað vorum við lúin eftir vindsperringinn undir Löðmundi og því nenntum við ekki að labba inn með vatninu og reyna fyrir okkur í norð-vestur horninu þar sem líklegast var að fiskur héldi sig undan austan stæðum vindinum. Að vísu sáum við aðeins til fiskjar undir bílastæðinu, en ítrekaðar tilraunir til að lokka hann til töku með ýmsum tegundum nobblera báru ekki árangur. Vel að merkja, það stendur óvenju hátt í Herbjarnarfellsvatni m.v. árstíma, ströndin við suðurbakka vatnsins er á eins metra dýpi og flæðir inn í skútana og hef ég ekki séð jafn hátt í vatninu áður.
Hellisskútarnir við Herbjarnarfellsvatn – mynd frá 2017
Lífið í Dómadalsvatni frá síðasta kvöldi freistaði okkar og því renndum við aftur að vatninu og tókum okkur stöðu við vesturbakkann á móti öldunni. Þar tók frúin ágætan urriða, en ég var helst í því að hrekkja ungviðið sem gerði sér ýmsa fæðu að góðu í öldurótinu við bakkann. Við enduðum daginn á að rölta undir hlíðina við austanvert vatnið, ég fékk eitt högg á mína flugu meðan frúin tók einn þokkalega stóran, en sérstakan í vextinum. Þetta einkennilega vaxtarlag skýrðist síðan þegar gert var að honum. Lengd fisksins hefði gefið til kynna að um 2,5 punda fisk væri að ræða, en hann var sérstaklega linur og mjósleginn. Fyrst datt mér einhver sýking í hug þegar ég flakaði hann, svo ljós var hann og rýr á holdið. Ekkert benti til að hann ætti við heilsubrest að ræða, hvorki sníkjudýr né æxli fundust í honum, raunar fannst ekkert í maga hans heldur, hvorki síli né skötuormur. Það var ekki fyrr en ég þuklaði kokið að skýringin fannst. Þvert í kokinu með nappa sem stungist hafði í gegn, sat steinn kyrfilega fastur og hafði greinilega verið þar nokkuð lengi og þannig komið í veg fyrir að fiskurinn gæti kyngt því sem hann át. Það var því sannkallað náðarhögg sem frúin veitti þessum fiski með rotaranum.
Eftir kvöldverð pökkuðum við veiðihúsinu okkar saman og lögðum af stað heim á leið. Það voru blendnar tilfinningar sem veltust um í kollinum á okkur á leiðinni og þær styttu ekkert þennan þriggja tíma akstur heim. Vonandi koma fiskifræðingar fram með skeleggar tillögur að aðgerðum í Frostastaðavatni því í næstu viku munu þeir væntanlega hnýta endahnútinn á rannsóknir á vatninu sem hófust í fyrra, unnendur Framvatna bíða þeirra og aðgerða spenntir.