Grein sem birtist í fréttablaði VEIDA.IS árið 2012. Ég birti þessa grein hér til gamans, breyti í engu innihaldi hennar, flest af þessu eldist ágætlega.
Þegar líður á sumarið, haustið nálgast, þá breytast ýmsar áherslur í vötnunum. Fiskurinn fer aftur að éta einhverjar renglur og urriðanum hleypur kapp í kinn því bleikjan er farin að hópa sig við hrygningarstöðvarnar, roðnar á kviðnum og hættir síðan alveg að sýna flugunum mínum áhuga, nema þá Watson‘s Fancy með kúluhaus. Ég hef ekki hugmynd um hvers vegna, það er bara svona. Og svo dettur bleikjan í hrygninguna sjálfa og urriðinn verður alveg brjálaður. Hann hrygnir yfirleitt síðar og vill ólmur fita sig áður en eðlishvötin grípur hann. Það hefur bæst nýr réttur á matseðilinn hjá honum, hrogn. Bleikjunni tekst nefnilega ekki alltaf að grafa öll hrognin í botninn og urriðinn er eins og ryksuga á eftir þessu próteini.
Mér verður alltaf minnisstætt þegar veiðifélagi minn var í maðkahallæri og ákvað að prófa bleikjuhrogn á öngul. Hann tók tæplega 30 ljóngrimma urriða á örskömmum tíma rétt við bakkann á grynningum þar sem bleikjan hafði verið að snuddast skömmu áður. Fiskur á í hverju kasti og aldrei látið liggja nema í 10 – 20 sek. í einu. Að finna hrygningarstaði bleikjunnar, hitta á rétta tímann, þá er urriða von.
Eins skemmtilegt og það nú getur verið að veiða fisk á létta græjur, þá getur gamanið kárnað þegar fiskurinn er ekki lengur með á nótunum og virðist bara alls ekki gera sér grein fyrir því hvaða taumur, lína og stöng eru á bak við fluguna sem hann tekur.
Um árabil hafa línur verð flokkaðar eftir s.k. AFTM skala sem tekur mið af þyngd fyrstu 30 feta flugulínunnar. Þessi skali hefur í grundvallaratriðum haldið velli en vissulega hafa bæði línu- og stangaframleiðendur bætt merkingar á sínum vörum og merkja þær nú í auknu mæli með þyngd í grömmum og/eða grains. Þessi kærkomna viðbót breytir í raun engu um það sem AFTM var upprunalega hugsað fyrir, þ.e. að para stangir og línur saman eftir afkastagetu. Þessu hafa sumir veiðimenn bara alveg steingleymt þegar þeir taka fram stangirnar sínar á veiðislóð.
Það er til þumalputtatafla yfir stærðir flugna sem henta tilteknum línum / stöngum, þessi tafla er ekki heilög, en hún gefur ákveðnar vísbendingar. Dekkri reitirnir tákna flugur sem eru sérstaklega þyngdar eða eru miklar um sig, sem sagt; þarfnast mögulega breytingar á kasti og þá helst hraða þess.
Ef þú velur þér stöng fyrir línu #1 – #3 þá er eins gott að þú sért ekki á stórfiskaslóðum. Ég er ekki að segja að það sé beinlínis rangt að beita svona léttri stöng á fisk sem er yfir 3 pund en líkurnar á því að þú þurfir allt of langan tíma til að þreyta fiskinn með jafn léttri stöng aukast verulega fyrir hvert hálft pund sem hann er umfram þau tvö sem mælt er með. Þessar stangir og samsvarandi línur bera alls ekki stórar og þungar flugur, ráða lítið við að koma út púpu sem er hnýtt á stærri krók en #16.
Stöng #4 er í eðli sínu öflugri heldur en stöng með lægra númer, en hún á langt í land með að búa yfir nægu afli og styrk til að eiga við stórfiska. Sumir segja raunar að stöng #4 sé hæsta gáfulega númer á stöng fyrir smábleikjur og urriðatitti. Stöngin ræður reyndar betur við hægfara flugur, efnismiklar straumflugur eru alveg möguleiki og eitthvað þyngdar púpur.
Næsta númer fyrir ofan er auðvitað #5. Þegar rætt er við veiðimenn vestanhafs og á meginlandi Evrópu, þá ber þetta númer oft á góma sem heppileg alhliða stöng í silungsveiði. Þessi orð eru væntanlega látin falla miðað við algengustu stærð silungs á þessum slóðum. Ætli ég mundi nú ekki velja næsta númer fyrir ofan sem alhliða stöng í silung á Íslandi. Stöng #5 er reyndar sú stöng sem mér finnst ágætt að nota alhliða í púpuveiði, svo fremi þær séu ekki of þungar.
Stöng #6 er að mínu mati afskaplega heppileg stöng fyrir nánast alla silungsveiði á Íslandi. Sumum kann að þykja hún heldur í þyngri kantinum fyrir bleikjur, en þá má alveg íhuga að vera með lengri stöng, bæta hálfu eða heilu feti við hana, það er ótrúlegt hvað þessi viðbót skilar sér í aukinni tilfinningu fyrir smærri fiski án þess þó að tapa styrk stangarinnar ef stærri fiskur en 5 pund skildi nú slysast á fluguna. Flugur í stærðum #6 og niður í #22 passa ágætlega við þessa stöng, þyngdar púpur og straumflugur og nobblerar.
Sú stöng sem ég nota mest er #7 9,6 eða 10 fet. Kannski er þetta bara einhver ávani, en ég hef best fundið mig með þessari þyngd og samsvarandi lína ræður vel við að komast út á vatnið þótt á móti blási. Stórir fiskar eru ekkert vandamál með þessari þyngd, algjörlega óháð því að þeir eru afar sjaldséðir í mínum afla. Flugurnar geta verið alveg frá #2 (séu þær ekki mikið þyngdar) og alveg niður í smæstu kvikindi sem mér tekst að hnýta á tauminn. Púpur, þyngdar og óþyngdar, straumflugur og þyngdir nobblerar. Vel að merkja, þá nota ég lítið tungsten þyngdar flugur enda lítið að veiða í straumvatni þar sem koma þarf flugunni niður 1, 2 og 3.
Þyngri stangir, hvað þá tvíhendur eru ekki á mínu færi, helst notaðar í stórfiska sem ég eltist ekkert við. Ég hef það nú samt á tilfinningunni að stangir #8 og yfir, þ.e. einhendur, séu fallbyssur sem óþarfi sé að beita í alla almenna veiði á Íslandi, en það er nú bara mín skoðun.
Ég rakst á fyrirsögn í dagblaði í dag; Sumarið hlýtt og gróskumikið. Þessi orð voru mér nú ekki ofarlega í huga þegar ég fór á fætur á laugardaginn. Eitthvert samspil hæða og lægða varð þess valdandi að það kólnaði allhressilega uppi á hálendi aðfaranótt laugardagsins og vindur fór að sperra sig. Nokkrar misvísandi tölur sáust á hitamælum í grennd við okkar náttstað við Landmannahelli, en hitinn fór í það minnsta það neðarlega að það gránaði hressilega á næstu fjallstoppum og það þurfti nokkra kaffibolla til að starta manni í morgunsárið.
Snjóföl í Sauðleysu 18. júlí
Við veiðifélagarnir í stærri hóp fórum nokkuð víða um Framvatnasvæðið eftir hádegi á laugardag en almennt fór fáum sögum af afla. Strekkingur með tilheyrandi sandroki varð ekki til þess að freista veiðimanna til mikillar viðveru, helst þeir sem komu sér fyrir í skjóli í Dómadal og við Löðmundarvatn hefðu frá einhverjum aflabrögðum að segja.
Sjálfur tók ég eina þokkalega bleikju í rokinu við Blautaver, en meira varð nú ekki úr stangveiði þann daginn. Þegar svo mjög umdeild gul veðurviðvörun var send út síðari hluta dags og hviðurnar við Landmannahelli tóku að skekja færanlega veiðihúsið okkar hjóna, ákváðum við að láta gott heita, tókum saman, kláruðum úrvinnslu við Löðmundarvatn og héldum heim á leið eftir sameiginlega kvöldverð hópsins.
Grein sem birtist í fréttablaði VEIDA.IS árið 2012. Flestar þessara greina voru unnar upp úr kynningum mínum frá árunum 2010 – 2012 sem margir hafa séð.
Rétt utan við og í gróðurflákum leynast oft býsna drjúgir fiskar sem geta verið erfiðir viðfangs, eða öllu heldur erfitt að nálgast. Gróðurinn er fiskinum ávísun á öryggi og hreint og klárt matarbúr. Fyrir mér er gróðurinn ávísun á festur og uppspretta endalausra vandamála og því gefst ég oft fljótlega upp á svona veiðistöðum.
En, það er engin ástæða til þess. Maður getur alveg notað léttari flugu, veitt vel fyrir utan og inn að gróðrinum, jafnvel sitt hvoru megin ef maður er bara nógu nákvæmur í köstunum. Nálægt, en ekki of. Snaggaralegur Black Ghost eða Nobbler líkir ágætlega eftir hornsílunum sem leynast þarna og oft er silungurinn einmitt á höttunum eftir þeim. Pheasant Tail er líka heldur betur drjúg þarna, líkir eftir öllu og engu.
Gróðurinn er ekki aðeins fiskinum skjól, ég get skýlt mér líka á bak við hann. Ef ég fer nógu varlega, þá get ég leyft mér að vaða mjög nálægt fiskinum sé gróðurinn á milli okkar. Hann temprar allt hljóð og ölduhreyfingar sem verða til þegar ég veð. Að vaða í stöðuvatni er oft meiri kúnst heldur en í á. Þið getið rétt ímyndað ykkur hvort hljóð undan vöðlum berist ekki betur í kyrru heiðarvatni heldur en beljandi á.
Sumir segja að hjólið sé einhver merkilegast uppgötvun mannsins og sé á listanum yfir 10 mikilvægustu uppgötvanir hans, rétt á eftir eldinum. Ég vil meina að krókurinn sé líka á þessum top 10 lista. Enginn veit fyrir víst hvenær hann kom fyrst fram á sjónarsviðið en fyrstu krókarnir komu fram löngu áður en menn réðu við að bræða málm eða berja hann til hlýðni við hugmyndir sínar. Að öllum líkindum voru fyrstu krókarnir mótaðir úr beini fyrir um 42.000 árum síðan, sel það ekki dýrar en ég keypti það. Krókurinn er ekki flókið fyrirbrigði en ef einhvern hluta hans vantar, þá skerðist notagildi hans verulega.
Augað er ekki endilega bráðnauðsynlegt. Lengi vel voru krókar án auga og komu nú samt að ágætum notum og enn eru bindir krókar fáanlegir og notaðir af hnýturum fyrir ákveðnar tegundir flugna. Ef augað er aftur á móti til staðar, þá er vissulega betra að augað sé vel formað, vel opið en þó lokað þétt upp við legginn þannig að girnið eða taumaendinn smokrist ekki úr því.
Blindur krókur
Leggurinn þarf að vera jafn og vel formaður annars er hætt við að hann brotni við átak. Rétt eins og keðjan sem brestur á veikasta hlekknum, þá brestur krókurinn þar sem hann er þynnstur, gjarnan við beygju á bug. Annar staður sem krókurinn er veikur fyrir getur verið við agnhaldið. Já, þrátt fyrir allt þá eru krókar með agnhaldi ennþá útbreiddari heldur en agnhaldslausir krókar. Ef agnhaldið er skorið of djúpt, þá hættir krókinum til að vera veikur einmitt við oddinn.
Það er ekki aðeins að maður verður að nota ping testiðþegar maður leggur af stað í að hnýta flugu. Það sem augað sér, er það sem flugan fer á og því er eins gott að þekkja og velja góða króka sem eru vel gerðir áður en fluga er hnýtt. Mér finnst í það minnsta fátt leiðinlegra heldur en kasta flugu sem ég hef haft fyrir því að hnýta yfir veturinn og krókurinn brotnar um leið og flugan lendir í fyrirstöðu eða uppi í fiski eða einfaldlega yfirgefur tauminn þegar minnst varir.
Eins og vodka martini renndum við í hlað við Landmannahelli klukkutíma fyrir miðnættið á föstudaginn, sem sagt hrist og skekin eins Bond vill hafa það. Þar sem ferðalag okkar hófst uppi á Sprengisandi lá beinast við að fara veg 208 niður að gatnamótum við Landmannaleið (F225). Enn þann dag í dag skil ég ekki hvers vegna þessi skollans partur fær ekki F-forskeytið, mér datt oftar en einu sinni F-orðið í hug þegar ég keyrði þar yfir urð og grjót og þvottabretti til skiptis.
Við gerðum ýmislegt veiðitengt þarna um kvöldið, en ekkert að því kemur til umfjöllunar í þessari grein. Ef einhver hefur áhuga á að lesa um það má gera það á heimasíðu Ármanna með því að smella hérna.
Það var síðan ekki fyrr en vel eftir hádegi á laugardaginn að við gerðum okkur ferð inn að Herbjarnarfellsvatni. Mikið ósköp var nú kuldalegt við vatnið, snjór niður í vatn á nokkrum stöðum og það var beinlínis kuldalega grátt, enda urðum við ekki vör við nokkurn einasta fisk á ferli. Við nýttum okkur tækifærið og settum slatta af snjó í slöngu til að fríska upp á kælikassann okkar.
Oft hefur Dómadalsvatnið leikið við okkur á miðjum degi og því ákváðum við að kíkja þangað fyrst við vorum ekki með neitt annað á dagskrá fram yfir kvöldmat. Vatnið var ekki alveg eins kuldalegt og Herbjarnarfellsvatnið en það var nú samt á því smá græn slikja sem gaf nýlegri bráðnun merki.
Við Dómadalsvatn
Við veðjuðum á að fara inn með vatninu að vestan og freista þess að baða nokkrar flugur. Leikar fóru svo að ég fékk nokkrar undirtektir við hinum og þessum flugum, en veiðifélagi minn fékk þó fisk sem í ungæðishætti sínum lét glepjast af gylltum Nobbler með brúnu skotti. Þar sem viðkomandi fiskur var ekki pönnutækur var honum skilað aftur í vatnið og verður vonandi orðinn stór og sterkur á næsta ári.
Það atvikaðist reyndar þannig að við ásamt félaga okkar í Ármönnum sem hafði slegist í hópinn um kvöldmatarleitið, gátum ekki staðist kvöldstilluna og heimsóttum vatnið aftur upp úr kl.22 en lutum í lægra haldi fyrir kaldri dalalæðunni sem lagðist yfir Dómadalinn um miðnættið án þess að hafa sett í fisk.
Dalalæðan við Landmannahelli – smellið fyrir stærri mynd
Systir læðunnar í Dómadal gerði sig einnig heimakomna við Landmannahelli þannig að við fórum fljótlega í bólið eftir að hafa notið útsýnisins og kyrrðarinnar og veiddum ekkert meira á stöng þessa helgina. Rétt aðeins af ástandi Landmannaleiðar (F225) niður á Landveg; vegurinn er miklu mun betri heldur en 208, skil ekkert í fólki sem velur efri leiðina niður í Framvötn.
FOS 