Að loknum Febrúarflugum 2026 er mér efst í huga þakklæti til þess 151 hnýtara, þar af 15 nýrra meðlima, sem sýndu okkur 1.233 flugur í viðburðinum að þessu sinni. Enn og aftur, hverjum datt sú vitleysa í hug um árið að fluguhnýtingar væru deyjandi á Íslandi?
Aldrei áður hafa jafn margir fylgst með Febrúarflugum eins og í ár. Meðlimir hópsins eru orðnir 2.179 og þeir standa á bak við kvartmilljón flettingar í mánuðinum þannig að manni liggur við að spyrja; Hvað gerði allt þetta fólk annað í febrúar en skoða flugur?
Tölur segja okkur þó aldrei söguna af því hve margir komu saman, hingað og þangað í mánuðinum og nutu skemmtilegra stunda við fluguhnýtingar. Hópar, smáir sem stórir hittust, formlega og óformlega, leynt og ljóst í mánuðinum og áttu gæðastundir við fluguhnýtingar og spjall um stangveiði. Ég færi mörgum slíkum hópum þakkir fyrir að leyfa mér að vera með þetta árið, svo mörgum raunar að mér gafst ekki færi á að taka þátt í öllu sem stóð til boða.
Fjölgun nýliða í Febrúarflugum er sérstakt ánægjuefni í mínum huga, hún er til marks um heilbrigða endurnýjun meðal hnýtara, jafnvel fjölgun. En, það verður bara að segjast að þetta árið voru margir þeirra svolítið einir úti í horni. Það er í sjálfu sér er ekkert óeðlilegt, þetta er gott einsmanns áhugamál, en ekki eru allir fyrir einveruna endalaust. Í ár varð ég var við mikinn áhuga nýliða á að hitta aðra hnýtara og var margspurður um það hvort FOS stæði fyrir hnýtingarkennslu eða samkomum utan Febrúarflugna. Stutta svarið er einfaldlega; Nei, það eru aðrir betur til þess fallnir heldur en undirritaður og gefa sig meira að segja út fyrir það sérstaklega. Vandamálið er einfaldlega að þeir sem hafa eitthvað að bjóða, eru ekki nægjanlega sýnilegir yngri hnýturum og virðast treysta á að orðið á götunni berist ungu fólki þannig að það viti hvert það geti leitað. Orðið á götunni hefur fyrir löngu færst inn á samfélagsmiðla, ef það sést eða heyrist ekki þar, þá nær það ekki eyrum þeirra sem leita.
Einn mánuð á ári eru Febrúarflugur suðupottur fluguhnýtinga, nútíma orðið á götunni sem heyrist 250.000 sinnum og þetta vita stöku félög, klúbbar og vildarvinir hnýtara og hafa því tekið þátt í og stutt við átakið, verið sýnilegir. Kærar þakkir, þið sem hafið lagt til kryddið í pottinn á undanförnum árum. Eitt er víst, súpan smakkaðist einstaklega góð þetta árið.
Nú, þegar sígur að lokum Febrúarflugna þetta árið, þá fögnum við yfir 1.000 kommentum og yfir 22.000 lækum, broskörlum og ástarjátningum til þeirra 937 flugna sem 132 hnýtarar hafa sett inn á hópinn Febrúarflugur. Þau eru alltaf jafn skemmtileg morgunverkin; hella sér upp á kaffibolla, setjast niður við tölvuna og skoða allar þær flugur sem hafa komið inn síðasta sólarhringinn. Takk fyrir ykkar framlag til að vakna spenntur, alla morgna í febrúar.
Stuart Billam er trúlega á meðal langlífustu manna sögunnar ef marka má meintan aldur einnar þekktustu flugna hans, Oakham Orange. Hver sem átti upptökin að því að segja fluguna vera frá síðari hluta 19. aldar og fjalla fjálglega um hana á veraldarvefnum hefur viðvarandi misskilning á samviskunni.
Ef við setjum okkur í þau spor að vera jákvæð og elskuleg í garð þess sem þetta gerði og segjum sem svo að hann hafi haft grun um að flugan væri t.d. frá 1885 (sem er reyndar einstaklega gjöfult ár í klassískum flugum) þá hefur Stuart Billam sannanlega orðið að minnsta kosti 130 ára á árinu því árið 2015 var hann enn á lífi eftir því sem ég best veit. Því miður veit ég ekki hvort hann hafi náð 140 árum eða meira, en það skiptir raunar engu máli af því þetta er hreint og klár della, því fluga þessi kom fyrst fyrir almenningssjónir árið 1987 í bókinni Bob Church‘s Guide to Trout Flies.
Enn önnur lífseig della er að Bob Church hafi hannað þessa flugu, rétt eins og sagt hefur verið um margar aðrar sem hann birti í bókum sínum. Trúlega á sá misskilningur rætur að rekja til þess að valdir hnýtarar leggja Bob lið við texta bóka hans sem sumir hafa í ógáti eignað Bob. Í þessi tilfelli er það Stuart Billam sem hefur orðið og segist hafa hannað þessa flugu fyrir veiði í Rutlandvatni í nágrenni heimabæjar síns, Oakham í Nottingham. Þykkur og mikill hringvafinn kragi flugunnar er ætlaður til þess að hún sitji hátt í vatninu og skapa þannig óróa og ólgu þegar hún er dregin inn. Hann getur þess jafnframt að eins og kunnugt er, þá veiði svona bjartar flugur einstaklega vel í björtu veðri, en flugan skeri sig svolítið frá öðrum sem hann hafi notað, því ef fiskurinn sýni henni lítinn áhuga, þá eigi veiðimaðurinn að færa sig upp um stærð frekar en niður því þá kveiki hún í fiskinum.
Hér að ofan er skönnuð mynd flugunnar af blaðsíðu 19 úr umræddri bók, upplýsingarnar og uppskrift flugunnar er á blaðsíðu 21. Ef svo óheppilega vill til að umrædd bók er ekki við höndina, þá má smella á myndina og lesa um fluguna hér á FOS.
Nú eru Febrúarflugur á sínum ellefta degi þetta árið og 412 flugur hafa þegar komið fram frá 82 hnýturum. Meðlimir Febrúarflugna eru nú 2009 þegar allt er talið og hefur fjölgar hratt undanfarna daga. Þó nokkrir nýir meðlimir hafa sett inn sínar fyrstu flugur við góðar undirtektir í hópinum og síðustu daga hafa gamlir og rótgrónir meðlimir tekið við sér og heldur betur spýtt í lófana.
Velunnarar átaksins hafa heldur ekki látið sitt eftir liggja, boðið hnýturum afslátt af hnýtingavörum og, svo gripið sé til handboltalíkingar, gripið boltann sem FOS sendi út í kosmósið og staðið fyrir uppákomum sem hafa verið vel sóttar. Hafi sendinginn verið eitthvað léleg hjá FOS, þá skal það ítrekað að hverjum sem hug hefur á að koma á framfæri opnu húsi eða viðburði sem hnýturum og áhugafólki um flugur og fluguhnýtingar stendur til boða í febrúar, er velkomið að senda FOS skilaboð og við komum því á framfæri í hópinum á Facebook. Allt sem kemur flugunum í fyrsta sætið í mánuðinum er uppleggið með Febrúarflugum.
Sumarið 2024 sýndi ég erlendum veiðimanni í boxin mín af silungaflugum og rak hann þá augun í votflugur sem ég hafði týnt saman í stakt box til að hafa í vasanum. Það gladdi mitt litla hjarta sem alltaf hefur verið svolítið veikt fyrir klassískum votflugum að hann þekkti þær vel flestar með nafni. Þegar kom að mjög einfaldri svartri flugu sem ég nota gjarnan, þá kvað við; Nei, sko. Þarna ertu með Black Palmer eins og á að hnýta hana. Ég varð eitt spurningamerki í framan, því ég hafði nú bara hnýtt þessa flugu þegar mig langaði í einlita, palmeraða votflugu og hafði ekki hugmynd um að hún héti eitthvað. Líklegast hef ég einhvern tímann rekið augu í mynd af þessari flugu, þótt hún álitleg og hnýtt hana eftir minni þegar þannig stóð á, án þess að muna eftir nafni eða mynd.
Um síðustu áramót lagðist ég í smá grúsk, fann myndina sem væntanlega gróf um sig í kollinum á mér á síðunni hans Håvard Eide, flyfisher.org þar sem hann getur þess að fluguna megi finna í bók William Blacker, Art of Angling.
Ég leitaði í safninu mínu og viti menn, ég átti þessa bók og þar var flugunni lýst og teiknuð. Mig rak eiginlega í rogastans þegar ég sá uppskriftina í bókinni:
No. 9. The Black Palmer, or Hackle.—The body is made of yellow floss silk, ribbed with silver tinsel, and two short fibred black hackles struck on from the tail to the shoulder. Hook No. 8.—Vary the body of this fly with peacock harl without the silver, and it will be a capital one for light clear water on No. 12 hook. Use the cow-dung fly on windy days, with the above-named one.
Þar sem þessi uppskrift kom engan veginn heim og saman við fluguna eins og Håvard Eide hafði hnýtt hana, fletti ég í ofboði upp á teikningu flugunnar. Flugan er nr. 9 á myndinni hægra megin hér að neðan og ég þóttist vera nokkuð viss um að búkur flugunnar væri ekki gulur og ekki vafinn með silfur tinsel.
Sú bók sem ég átti rafrænt í mínum fórum var gefin út litprentuð árið 1855 og ég fór því á stúfana og leitaði að eldri útgáfum hennar. Það er nefnilega reynsla mín af þessum gömlu bókum að ef þær voru endurútgefnar, þá var oft aukið við uppskriftir en sömu prentplötur notaðar af teikningum þannig að númer flugna stemmdu ekki endilega við númerin á myndunum.
Ég fann eldri útgáfu þessarar bókar frá árinu 1842 og þar er sama prentplatan notuð fyrir myndirnar, sjá hægra megin á myndinni hér að ofan. Í þeirri bók var uppskrift Black Palmer eftirfarandi og athugið að númer flugunnar er hið sama og í bókinni frá 1855:
Nr. 9. The Black Palmer (May.)
Hook flf. —Body, Black mohair or silk, gold tip. Legs, Two black hackles, rolled on from the tail.
Það er greinilegt að William Blacker hefur skipt um skoðun á flugunni, því hér er alls ekki sama flugan á ferðinni og vitaskuld hnýtti Håvard Eide hana eftir frumútgáfunni. Þetta vakti samt forvitni mína og ég leitaði því að Black Palmer í öllum þeim 100 gömlu hnýtinga- og veiðibókum sem ég á í fórum mínum. Flugu með þessu heiti fann ég í nokkrum bókum:
John Turton Angler’s Manual (1836)
58. HACKLE. Black Palmer Fly. July to September : made with dark orange silk ; wing, black hen’s hackle feather ; body, copper-coloured peacock’s feather ; after rains, ribbed with silver twist.
Alfred Ronalds The Fly-Fisher’s Entomology (1836)
No. 47. BLACK PALMER. This is tlie caterpillar of the Laciocampa ruloi,or Fox Moth.
It is used at the same times as the BrownPalmer. IMITATION.
Black ostrich herl ribbed with gold twist, anda red cock’s hackle wrapped over it.
Edward Fitzgibbon Handbook of Angling (1847)
Black palmer-hackle. Body, black ostrich harl, ribbed with gold twist. Black cock’s hackle wound over the whole. Hook, No. 4, 5, 6, or 7. When palmers are dressed large they may betied on two hooks whipped lengthways on the gut.
John Jackson The Practical Fly Fisher (1853)
NO. 64. BLACK PALMER
Body. Dark Peacock’s, or Ostrich’s herl, ribbed with gold tinsel, green silk.
Black, brown, or dark red Cock’s hackle over all.
This is an excellent bait when the water is clearing off after a flood; especially in warm weather.
It may be made on a large hook, but two smaller ones as in the pattern are preferable.
A good Palmer for Spring is made-body, green herl of Peacock, gold tinsel, green silk, with a greenish stained or grizzled Cook’s hackle over all. It may be made about the size of No. 68.
A good general fly is a mottled hackle, from a Hen Grouse’s neck, wrapped on a body of brown Peacock’s herl and yellow silk.
N.B. Our local Anglers use a Golden Plover’s hackle, and Tom Tit’s tail for the same purpose.
Ef einhver hefur áhuga á að sjá hvernig mín útgáfa er og hefur verið í gegnum árin, lengst af nafnlaus, þá má skoða uppskriftina að henni hér á síðunni eða smella á myndina hér að neðan.
Það eru örugglega til milljón tegundir af Blóðormi, þ.e.a.s. veiðiflugunni, kannski þeim náttúrulega líka. Í gegnum tíðina hef ég hnýtt nokkrar flugur sem ég hef neytt heitið Blóðormur upp á. Sumar hafa gefið, aðrar ekki, sumar eru flóknar, aðrar ekki, en það sem mér hefur virst standa upp úr af þeim sem ég hef prófað er að það eru þær einföldu sem virka og oftast þær sem fljótlegastar eru í hnýtingu.
Mynd: Mike Wilkinson
Fyrir rúmum áratug síðan var ég eitthvað að grúska eins og svo oft áður og rakst þá þennan blóðorm frá Nýsjálendingnum Mike Wilkinson frá Cromwell á bökkum Dunstanvatns. Mike þessi er glettilega skemmtilegur hnýtari og fer ekki alltaf troðnar slóðir í efnisvali. Í þessa útgáfu af blóðormunum þræðir hann svartan vír í gegnum rautt Veniard Ultra Lace Tubing, setur lykkju á vírinn og festir CDC fjaðrir í lykkjuna. Þetta festir hann síðan á grupper krók með svörtum tvinna og bætir CDC fjöður í haus flugunnar.
Þessa flugu spreytti ég mig á að hnýta en átti því miður ekki rautt Ultra Lace, þannig að ég notaði glært og þræddi rauðan vír í gegn. Eftir töluvert bölv og ragn við að festa CDC fjöður í lykkjuna gafst ég upp og notaði þess í stað UV Ice garn sem ég reytti aðeins í sundur og þynnti. Síðan þá hef ég hnýtt þessa flugu bæði úr glæru Ultra Lace með rauðum vír og rauðu með svörtum vír, en alltaf haldið mig við að nota UV Ice garn og þannig hefur hún fært mér nokkra fiska. Ég mæli alveg með þessari útfærslu flugunnar, hún er fljótleg í hnýtingu og endist alveg ótrúlega vel. Annars biður Mike að heilsa til Íslands, hann er um þessar mundir að þyngja flugurnar sínar þarna hinum megin á hnettinum, hitinn hefur rokið upp í vötnunum og urriðinn hefur sökkt sér niður í kaldara vatn.
Ef þú vilt skoða örlítið breytta útfærslu af flugunni og lýsingu hennar, þá er hana vitaskuld að finna hér á FOS.
FOS 